Henk van Blerck - De Watertoren 5 - 3912 AK Rhenen - 0317 614735
Hanneke Baltjes - De Watertoren 5 - 3912 AK Rhenen - 06 15022361
vroeger schokland
•verhalen •manifestaties •landschappen •onderzoek
2 november 2011: Nationaal Verkeerskundecongres Nieuwegein.
Met Wim Hauptmeijer en Kees-Jan Boer (Waterschap Rivierlanden) voor een zaal van voornamelijk verkeerstechnici ons verhaal 'Over heggen, heulen en hovelingen' gepresenteerd met behulp van de bouwdoos. We betrokken de aanwezigen door met hen samen enkele keuzes in het planproces voor een concreet wegvak te doorlopen. Ook nu weer bleek de catalogus te werken en uit te nodigen tot discussie.
Van tevoren hadden we ook een artikel over het project ingestuurd als één van de 130 bijdragen aan het congres.
Laten we nu De Prijs voor de Beste Bijdrage hebben gewonnen!!!! Lees ook het juryrapport!!!
eind oktober 2011 tuin bij het appartementencomplex te Doorn
Het was genieten van de heerlijke herfsttemperaturen,- lichten en -kleuren bij ons bezoek aan de bostuin. De appartementen liggen prachtig 'verscholen' in de originele bosrand, met de lichtgevende stuifduintjes tussen de pijnbomen als zeer bijzondere entree van deze unieke plek. Mooi hoe iets wat je een paar jaar geleden bedacht hebt zo werkelijkheid wordt. Eigenlijk mooier nog dan je het toen kon voorstellen.
De bosborder - een bijdrage van Sietse Hager aan het ontwerp - geeft ook eind oktober een prachtig beeld.
22-27 september 2011: Renaissance ... een heel persoonlijke
Grootse werken zijn het.... de duomo's, palazzi, familietorens, beeldhouwwerken, fresco's, altaarstukken en Etruskische sarcofagen van Toscane. Ze hebben de tand des tijds ontroerend prachtig doorstaan en nu mochten wij dit alles met eigen ogen bestuderen tijdens de Herfstacademie van NRC met de renaissance in Toscane als thema. Onder de bezielende leiding van Henk van Os, Frederike Upmeijer, Christianne Niesten en Steven Bastmeijer werd voor ons het belang van kunstenaars en ontwerpers bevestigd. Wat een prachtige manier om bij te scholen en de geest te verruimen.
2-4 september 2011: meervoudig genieten in Venetië
Venetië is om vele redenen de moeite van een bezoek waard. Een uitstekende plek om energie en inspiratie op te doen. Venetië zelf met het bijzondere lichtspel van water en luchten en de weerspiegeling van de aardkleuren van de palazzi...
De Biënnale is natuurlijk een fantastisch medium voor een extra laag: de tentoonstellingen in de Giardini (de plek waar al meer dan honderd jaar verschillende landen in hun eigen paviljoenen exposeren), maar ook verspreid door de stad, zodat je via allerlei kleinere straatjes en over bruggetjes dwaalt, ver weg van het toeristische gedeelte, om plotseling een prachtige imponerende tentoonstelling 'tegen te komen'.
Mariverticali, Fabrizio Plessi
Pietas, Jan Fabre
september 2011: de film van StaatBosBeheer 'SBB iconen van de nederlandse landschapsarchitectuur' is 'in de lucht'
Op 7 juli 2011 organiseerde Staatsbosbeheer een bijeenkomst in het Schip van Blaauw te Wageningen, waar met een aantal landschapsarchitecten werd gediscussieerd over de iconen van de Nederlandse landschapsarchitectuur. Welke delen van de eigendommen van Staatsbosbeheer hebben ook landschapsarchitectonisch bijzondere waarde? Hoe dient die waarde bij strategische beslissingen over het toekomstig beleid van Staatsbosbeheer gewogen te worden?
Henk heeft als deelnemer aan het rondetafelgesprek betoogd dat Staatsbosbeheer nog de enige organisatie is die verder kan werken aan 'landschapsplan Nederland'. Ze is de schatbewaarder van ons grootste cultuurgoed. Belangrijke delen van het landschap van Nederland zijn in de afgelopen decennia beheerd en vormgegeven door medewerkers van Staatsbosbeheer (o.a. landschapsarchitecten). De eigendommen van Staatsbosbeheer beslaan 6 % van Nederland. Met die 6 % wordt evenwel de landschappelijke karakteristiek en uitstraling van een veel groter - het grootste - deel van Nederland beïnvloed. Niet alleen de grote aaneengesloten terreinen - zoals het landschap van de Veluwe - zijn belangrijk. Ook de landschapselementen die het cultuurlandschap dooraderen: houtwallen, elzensingels, meidoornhagen, lanen, solitaire bomen, kleine bosjes. Juist die bepalen de sfeer van het landschap van alledag, omdat ze aansluiten op de woonomgeving van veel mensen. Juist die elementen vertellen over het verleden van dat alledaagse landschap. Juist die elementen vormen een basis voor het beter toegankelijk maken van het landschap voor bijna 17 miljoen Nederlanders die dat landschap in willen.
De afgelopen decennia hebben we onze landschappen optimaal ingericht voor voedselproductie en zelfs voor de productie van biodiversiteit. Dat heeft prachtige landschappen opgeleverd, maar het landschap groeit met ons mee. In de toekomst zal deze productiviteit blijven, maar de beleving van het landschap wordt de belangrijkste betekenis ervan, om er een luchtje te scheppen, tot rust te komen, of te sporten, om tot jezelf te komen. In onze drukke, welvarende, hoogtechnologische samenleving - met een almaar toenemende hoeveelheid invloeden en impulsen - zijn de woorden van Hendrik Cleyndert Azn uit 1925 actueler dan ooit. Hij vroeg aandacht voor het landschap als "ruimte waar men dieper ademhaalt dan op de straatsteenen tusschen de huizenrijen mogelijk is". Onze schatbewaarder Staatsbosbeheer kan een sleutelrol vervullen bij het voortbouwen op landschapsplan Nederland: actief en creatief, deskundig en speels.
Benieuwd naar de film? Kijk op youtube!
7 augustus 2011: studiogast op radio 1
Henk was studiogast van Marjoke Roorda in de uitzending 'Richt eens een landschap in' bij Instituut Idzerda van de VPRO op radio 1. De uitzending was life maar is uiteraard terug te beluisteren.
juli-augustus 2011: het regent vooral... gewoon doorwerken
• Een landgoed in de buurt van Doetinchem verder helpen in de stappen die gezet moeten worden voordat tot zichtbare actie(s) kan worden overgegaan.
• Een beleidsnotitie voor Landschapsversterkingszones in de gemeente Buren ontwerpen en opstellen.
• Met een ontwerp voor de herinrichting van de Parkweg bij Didam als pilot, beginnen met een integraal verkeer- en vervoerplan voor Montferland.
• Groenbeheervisie voor de kernen van de gemeente Buren maken.
begin juni 2011: twee uitgevoerde projecten
Grappig; deze week kwamen foto's binnen van de resultaten van twee afgeronde projecten.
Eerst de bostuin bij een appartementencomplex te Doorn, waar we de rand van een bosje als omranding van de tuin om het gebouw hebben gehandhaafd. Aan de achterkant heeft Sietse Hager een prachtige bosborder van ongeveer 100 meter lengte ontworpen. Hij stuurde onderstaande foto daarvan: al na een paar jaar een zeer volledig en intiem plaatje. Binnenkort eens gaan kijken hoe de voorkant eruit ziet. Daar hebben we gestileerde lichtgevende stuifduinen in het ontwerp opgenomen. Aanvankelijk waren enkele van de nieuwe bewoners nogal sceptisch over het ontwerp, maar wellicht zijn ze overtuigd door het resultaat.
De herinrichting van de dijkwegen in Slingeland is ook geslaagd te noemen: de 'loper' met een asfaltoppervlaktebehandeling in de asstrook en de 'koppelstrook' in grasstenen (waardoor de rijstrook versmald lijkt) geven precies de indruk die het moet geven: rustig rijden, jongens! Dit is een erftoegangsweg en dat IS geen weg om hard overheen te gaan!
30 mei 2011: Opening Canon in het Groningse Bad Nieuweschans
Heel bijzondere plekken waar tot october onze Canon mag staan: in de oude Remise, aan de Voorstraat en in het badjassenpark van Bad Fontana. Feestelijke opening met verhalen van Theo Spek, Henk en Michiel, de fotograaf. Een rondgang langs de foto's en een borrel met muziek completeerde de middag. Nog heel de zomer te bezoeken!
Openingstijden Museum: donderdag t/m zondag van 11.00 - 17.00 uur, verder op afspraak. Het deel in de Voorstraat en het park is natuurlijk de hele week te bezichtigen.
http://www.degraanrepubliek.eu/index.php/nieuws/115
Aansluitend heerlijk gegeten in de gele kamer van boerderij met slingertuin 'Hermans Dijkstra' in Midwolda en geslapen in de prachtige B&B 'Hoeve Ceres' te Nieuwolda.
19 mei 2011: PlanDag Brussel
Samen met Wim Hauptmeijer naar Brussel voor een discussiedag over een nieuwe planning van de toekomst. We dienden een paper in en mochten daar in vijf minuten iets over vertellen (géén PowerPoint).
We namen onze bouwdoos mee..
13 mei 2011: opening van De Springplank
De voetgangersbrug over de N325 (Nijmegen-Duitse grens) is er!
De zeer belangrijke verbindende schakel tussen de vele oude wandelmogelijkheden op de stuwwal en de nieuwe routes in de polder is door Via Natura i.s.m. Ontwerpatelier Ubbergen gerealiseerd. De brug dient tegelijkertijd als uitkijkpunt over de weidsheid van de Ooijpolder met het dorp Persingen.
Het was één van de projecten die voortkomen uit het LOP Groesbeek-Millingen-Ubbergen (2004).
Canon van het Nederlandse Landschap krijgt een nieuwe plek!
Op een heel bijzondere locatie in het vestingstadje Nieuweschans tegen de Duitse grens in de provincie Groningen zal de tentoonstelling 'Canon van het Nederlandse Landschap' opnieuw te bezichtigen zijn. Het wordt de 2meter-versie die in drie groepen van 20 beelden langs een wandelroute van Museum en Kunstencentrum De Graanrepubliek ( de Oude Remise) via de Voorstraat naar het park bij Bad Nieuweschans zal lopen.
Van begin mei tot oktober. Nadere info volgt!
Hier zullen uiteraard ook het schitterende begeleidende boek en de ansichtkaartenbox verkrijgbaar zijn. (Paperback met flap, 32x23 cm, japans gevouwen. ISBN: 978-90-75271-30-0 à €29,50) is ook via uitgeverij Blauwdruk te bestellen of verkrijgbaar in de boekhandel.
www.canonvanhetnederlandselandschap.nl
Het GroenStructuurPlan voor de gemeente Montferland is naar de drukker
Binnenkort zal het hoofdrapport en de werkboeken in een mooie doos aangeboden worden aan de gemeente.
April 2011 Een Integraal Verkeers- en VervoersPlan voor de gemeente Montferland
Samen met Wim Hauptmeijer van Hauptmeijer Verkeer mag Schokland voor de gemeente Montferland nu ook het IVVP opstellen: het Integraal Verkeer- en Vervoersplan. Uiteraard gaat gewerkt worden met de werkboeken van het LOP (2008) en die van het GSP (2010). Heel bijzonder om zo dóór te mogen werken met constant landschap en groen als één van de belangrijke poten van het verhaal. Net als in de Zak van Zuid-Beveland, de Alblasserwaard, Vijfheerenlanden en in de Friese Wouden wordt er op een andere manier gekeken naar de mogelijkheden om wegen mooier en veiliger te maken.
We hebben er weer zin in: de gemeente Montferland is een prachtige gemeente en wordt, doordat straks niet overal de geijkte verkeerstechnische maatregelen worden toegepast alleen maar bijzonderder.
11 maart 2011: 'Van boerenkar tot PC Hoofttractor'
Voor een seminar ter gelegenheid van het afscheid van Rinus Jaarsma mocht Henk vertellen over de 'nieuwe' inzichten ten aanzien van de inrichting van wegen vanuit het landschap. Van deze bijeenkomst wordt een boek gemaakt.
Rinus was meer dan veertig jaar verbonden aan de Wageningse Universiteit (Verkeersplanning; Plattelandswegen; Recreatieverkeer; Fietsverkeer; Landgebruik). Wij hebben elkaar leren kennen bij de opstelling van het beeldenboek Plattelandswegen, mooi en veilig' voor de CROW.
Maart 2011 Het LandschapsOntwikkelingsPlan voor de gemeente Buren gaat z'n definitieve vorm krijgen
De visie, het uitvoeringsprogramma en de werkboeken voor de verschillende ensembles (Buren's historisch rivierlandschap, Rijswijk' weids rivierlandschap, Maurik's dynamisch rivierlandschap en Lienden's lommerrijk rivierlandschap) zijn in concept klaar en kunnen door de klankbordgroep besproken worden.
Februari 2011: de Gemeenteraad van Montferland heeft het GroenStructuurPlan vastgesteld.
We waren er vorig jaar behoorlijk druk mee! In samenspraak met de dorps- en wijkraden en een breed samengestelde projectgroep van gemeenteambtenaren hebben we een groenstructuurplan voor de kernen in de gemeente Montferland opgesteld. Iedere kern heeft zijn eigen werkboek met richtlijnen, spelregels en projectvoorstellen gekregen. Bij elke ingreep in de openbare ruimte kan dit werkboek erbij gepakt worden om te bezien hoe het groen een bijdrage aan die ingreep kan leveren. De gemeenteraad is enthousiast en heeft het hele plan deze maand vastgesteld. Nu kan de hele stapel werkboeken naar de drukker!
Canon van het Nederlandse Landschap zingt nog rond
Het is momenteel rustig rond het project Canon van het Nederlandse landschap. Op internet kom je soms toch ineens weer een echo van dit Triënnale-project tegen. Zo blijkt de binnenplaats van de Nettenfabriek voor sommigen nog steeds een inspirerende omgeving. Het gedicht van Bordewijk dat in het kader van de tentoonstelling op de muren werd geschilderd prijkt in het werk van fotografen van de fotovakschool.
6 februari 2011: AHOI-activiteit: Ode aan de Betuweroute.
Op excursie langs de Betuweroute.
20 januari 2011: Test van ons interactief inrichtingsplan voor plattelandswegen in de Friese Wouden
Op een drukbezocht werkatelier hebben we voor een grote groep betrokkenen onze visie en interactief inrichtingsplan voor de plattelandswegen in de noordelijke Friese Wouden gepresenteerd. Belangrijker nog, ze zijn er in een achttal groepen mee 'aan de slag' gegaan om te testen of het plan klaar was om dienst te doen bij de herinrichting van lokale wegen in deze regio. De groepen bestonden uit vertegenwoordigers van de gemeenten Achtkarspelen, Dantumadiel, Smallingerland en Tytsjerksteradiel, verschillende (Verenigingen van) Dorpsbelangen en TLO, politie en Centrale As-projectgroepleden.
Hauptmeijer Verkeer en Schokland kregen de opdracht om zo'n gebiedsgerichte visie op te stellen van het projectbureau voor De Centrale As, de nieuw aan te leggen snelweg van Drachten naar Dokkum. Die weg zal de functie van veel lokale wegen sterk doen veranderen. Dat biedt kansen voor een veiliger, mooier en eigener wegennet. We hebben het plan zo opgesteld dat het niet alleen bij de gebiedsontwikkeling in het kader van de aanleg van De Centrale As gebruikt kan worden, maar ook daarna nog, samen met betrokkenen en in de Noordelijke Friese Wouden als geheel.
1 januari 2011: LOS
15 december 2010: Klankbordgroep Alblasserwaard-Vijfheerenlanden
De catalogus voor de inrichting van de wegen in het buitengebied van de Alblasserwaard en Vijfheerenlanden bespraken we met het Waterschap en de klankbordgroep. Dit leverde nog een aantal verbeteringen en aanvullingen op, maar men was enthousiast over ons product. Deze catalogus is in wezen een interactief verkeerskundig landschapsplan. In groepen werkte men voor verschillende wegvakken een inrichtingsplan uit aan de hand van een handleiding die tegelijk als logboek dienst doet. De catalogus omvat de landschappelijk-verkeerskundige streefbeelden van verschillende wegtypen, met daarbij aansluitende wegprofielen en kwartetkaarten met mogelijke inrichtingselementen.
27 november 2010: Op excursie met raadsleden van Buren
Om de raadsleden ook bij het wordingsproces van het LOP voor hun gemeente te betrekken organiseerden we speciaal voor hen een busrit. Na een inleiding door de wethouder en Henk reden we vanuit Maurik naar de dynamische oostrand over de dijk, langs initiatieven voor nieuwe landgoederen. Nieuwe landgoederen kunnen in de zone tussen Maurik en Eck en Wiel door, samen met de boomteelt- en fruitbedrijven zorgen voor een harmonische inpassing van nieuwe ontwikkelingen. Ze kunnen in de toekomst bijdragen aan het ontstaan van de 'dreef van het Zwarte Paard': een bosrijke en parkachtige zone tussen kasteel Amerongen en kasteel Echteld langs de oude herberg 'het Zwarte Paard'. Zelfs de ontgrondingen van De Beldert zouden op deze manier een positieve bijdrage aan het Burense landschap als geheel kunnen betekenen. Door hierover in het veld te vertellen werd het voor de raadsleden voorstelbaar en bediscussieerbaar. Zo bezochten we ook het lommerrijke landschap om Lienden en de Marspolder, het cultuurhistorisch rijke landschap over de stroomrug van Zoelen naar Zoelmond en Beusichem (met Buren aan de Korne als parel halverwege) en het weidse landschap van Rijswijk zowel met uitzichten over de landbouwgebieden in de kom als over de Lek en het kanaal richting 'Dorestad'. Onderweg bespraken we verschillende initiatieven van bedrijven en particulieren. Steeds zoeken we naar mogelijkheden om uitgaande van die initiatieven tot een duurzame en realistische verfraaiing van het landschap te komen.
De wethouder roemde na afloop de grote opkomst en de gevoerde discussies en de goede sfeer. Enkele reacties van de raadsleden:
" geweldig om nu beeldend uitgelegd te krijgen wat bedoeld wordt, dat spreekt veeeel meer dan papier”
" leuke, goeie tocht”
" ik ben hier geboren en getogen, maar heb nog nooit de dingen gezien zoals vandaag uitgelegd, heel goed”
" leuk om in het terrein gewoon te zièn en uitgelegd te krijgen wat bedoeld wordt met een bepaald project”
Het weer was eigenlijk niet optimaal. Eerst was het mistig - het zicht over de opstal op Erichem en Buren was vooral wit - later kwam er wat meer helderheid en af en toe poedersneeuw, maar buiten is het altijd mooi!
12 en 26 november 2010: test van de bouwdoos voor de Noordelijke Friese Wouden
Het is in deze tijd vaak zo dat een landschapsplan ook ingezet moet kunnen worden in een interactief proces van planvorming met overleg tussen veel betrokkenen. Daarom is Schokland steeds op zoek vormen om onze landschapsontwerpen interactief te maken. In Friesland werd op 12 en 26 november het prototype van de bouwdoos voor de herinrichting van de lokale wegen in de Noordelijke Friese Wouden uitgeprobeerd. Na aanleg van de Centrale As, een nieuwe snelweg tussen Dokkum en Drachten, zullen veel van die lokale wegen van karakter veranderen. Dat biedt kansen voor de verkeersveiligheid en voor het landschap! Het prototype voldeed grotendeels aan de verwachtingen. In 2011 gaan we met betrokkenen uit de streek plannen maken met de bouwdoos als speels instrument.
11 november 2010: de achtste Hondsrug Expeditie
Als vervolg op de Hondsrug Boogie Woogie (7 expedities op de Hondsrug, begin januari 2010) werden op 11 november de virtuele voorbereidingen getroffen voor een 8e expeditie. Deze bijeenkomst organiseerde de provincie Drenthe in het kader van de activiteiten voor de dag van de duurzaamheid. Henk gaf de deelnemers een knapzak mee met een aantal attributen waarmee men kansen voor een duurzame Hondsrug verkende: een kompas, lampjes van Willie Wortel en een heilige graal.
begin november 2010: Barceloneta!
Wat hebben we genoten van een heerlijke zonnige week Barcelona! Vanuit een eigen stekkie (de studio van Eric en Sonsoles) in het bijzondere Barceloneta: elke dag zon, ongekend vers brood, strand en golven, terrassen en koffies , tuinen en parken, Ramblas en Calles, de oude stad en Montjuich en 1 keer even heeeeeel snel de Sagrada want de paus zorgde voor nog meer aanloop.
Ondertussen stiekum ook gezien dat 'shared space' in de inrichting van deze stad van nature de leidraad is.
Maar vooral helemaal uitrusten dus.
2 november 2010: Toelichting GSP voor raadscommissie Montferland
Montferland - begin november was de presentatie van het GSP voor de raadsleden. De publieke tribune was afgeladen met afgevaardigden van de verschillende dorps- en wijkraden.
Ze voelen zich betrokken bij 'hun' GSP met voor iedere kern een eigen werkboek.
oktober 2010: column met kritiek op VNC
Henk schreef de column voor het Landelijk Dagblad 2010 van de NVTL. Hierin stelt hij de cultuurpessimistische benadering van de Vereniging Nederlands Cultuurlandschap aan de kaak. Het is onzin dat het Nederlandse landschap lelijk is en dat er de afgelopen decennia alleen maar afbraak is geweest.
De redactie vond het te ver gaan om onderstaand schilderij van Jeroen Bosch bij de column op te nemen. Als je je blind staart op het landschap dat je je kunt voorstellen bij de historische kaarten, zie je het hedendaagse landschap en haar schoonheid niet. Bovenal: je laat de mensen die trots zijn op hun landschap en het graag mooi willen houden, of op hun eigentijdse manier mooier willen maken, in de kou staan.
Ondertussen lezen we persberichten waarin deze vereniging claimt plannen te realiseren in het kader van het Deltaplan voor het Landschap, terwijl die projecten in werkelijkheid grotendeels door anderen zijn bedacht, opgesteld en richting de uitvoering zijn gebracht. Heeft Jeroen Bosch ook een schilderij van een koekoeksjong gemaakt?
juli/augustus 2010 Vakantietijd: tijd om dóór te werken.....
Eind augustus zijn we een weekend naar Duitsland geweest en hebben daar Insel Hombroich (bij Neuss) en een bruinkoolafgraving bezocht, maar de rest van de zomermaanden werkten wij door, terwijl een groot deel van Nederland op vakantie was. Weinig mail, telefoontjes of tussen-door klusjes, dus lekker doorwerken aan lopende projecten of nieuwe projecten opstarten. We werkten aan een ontwerpvisie voor bestaand landgoed bij Barneveld en een nieuw landgoed ten oosten van Doetinchem. Daar stellen we voor om er een land-art-goed van te maken waarop het laten opleven van het landschap van de Slingebeek gecombineerd wordt met de introductie van het werk van glas- en landschapskunstenaars. Landschapsarchitectuur is voor ons verweven met het organiseren van ceremonies, performances, feesten en festivals!
Buren
Begin juli hadden we interessante discussies met inwoners van de gemeente Buren op twee 'avonden van het landschap', één in Lienden en één in Buren. De avonden waren niet heel druk bezocht, maar we geloven dat dat volgend jaar als we echt over concrete projecten kunnen praten wel anders zal zijn. In het gemeentemagazine is een artikel naar aanleiding van deze avonden opgenomen.
In de weken daarna kreeg de toekomstvisie voor het landschap van Buren al aardig gestalte. We kiezen voor het motto: 'versterk de variatie en verstevig de banden'. Bij nadere bestudering blijkt het landschap van Buren namelijk uit vier verschillende varianten op het rivierenlandschap te bestaan, ieder met eigen uiterlijke kenmerken, grondgebruik en andere krachten die de toekomst van het landschap bepalen. De toekomst van het lommerrijke landschap rond Lienden wordt bijvoorbeeld vooral bepaald door een aantal fruit- en boomtelers naast een grote hoeveelheid burgers en bedrijfjes die in de gekromde bewoningslinten ruim en groen gevestigd zijn. In de polders om Rijswijk zijn dat juist de weidebouwbedrijven en het waterbeheer. Daarnaast heb je nog het landschap van de dubbellintdorpen en het stadje Buren op de smalle stroomrug van Zoelen naar Beusichem. En het dynamische landschap van Maurik tussen het Eiland en de ontgrondingen van De Beldert.
Over de overgangen van deze vier rivierenlandschapsvarianten lopen drie banden met ieder een eigen dynamiek. Midden door de kommen door loopt een band van de boezems en Weteringen met een ontwikkelingopgave voor water, natuur en recreatie. De tweede band ligt langs het kanaal waar in het noorden het toerisme geschakeld kan worden aan het grote verhaal van de verdwenen en verschenen rivieren rond Wijk bij Duurstede en in het zuiden de recreatieve ontwikkeling van de ontgrondingen geschakeld kan worden aan de verstedelijking vanuit Tiel. De derde band hebben we 'de dreef van het Zwarte Paard genoemd. In de strook van Kasteel Amerongen langs het deftige dorp Eck en Wiel naar de kastelen van Echteld en Ijzendoorn zijn meerdere initiatieven voor nieuwe landgoederen. Door deze in deze dreef aan elkaar te schakelen en verdere landgoedachtige ontwikkelingen juist in deze band te stimuleren kunnen de geplande uitbreidingen van Maurik en De Beldert harmonisch in het landschap worden opgenomen. Tegelijkertijd zal deze dreef voor recreanten uit de buurt en van verder weg winst betekenen.
Montferland
We hebben het Groenstructuurplan voor de kernen zo goed als afgerond met voor iedere kern een eigen werkboek. Een heel mooi compliment kregen we van de dorpsraad van Azewijn: "het lijkt wel of het werkboek door iemand uit Azewijn zelf is opgesteld". In juli hebben we geholpen bij het opstellen van een notitie over een nieuw Integraal Verkeers- en Vervoersplan dat voortbouwt op het LOP, het GSP en op de ideeën van Shared Space en landschapsbewust verkeersbeleid. Het zou mooi zijn als we daar ook weer bij betrokken worden!
De Friese Wouden
Tussen Drachten en Dokkum wordt een nieuwe snelweg aangelegd: 'de centrale as'. De plattelandswegen in het gebied krijgen daardoor vaak een andere functie. De wegen die nu nog de doorgaande route vormen voor het bovenlokale verkeer zullen flink ontlast worden. Sommige andere wegen worden juist drukker, omdat ze de route naar de opritten van de centrale as komen te liggen. Samen met Wim Hauptmeijer stelden we een visie op het landschap op waarin we de kansen grijpen om de plattelandswegen rond de Centrale As zo in te richten dat ze verkeerskundig een downgrade krijgen maar landschappelijk een flinke upgrade. De karakteristiek van de wegen in verschillende delen van het landschap van de Friese Wouden (en mieden) kan versterkt worden. In onze visie levert dat een mooier, eigener en veiliger landschap op!
Stelkampsveld
Stelkampsveld is een Natura 2000 project. Om de voorstellen voor de natuur- en landschapsontwikkeling voor mensen in het gebied bespreekbaar te maken heeft Hanneke enkele vogelvluchttekeningen gemaakt. Ze bleken inderdaad goed te werken.
juni 2010 Inspiratie opdoen in Kent
De boog kan niet altijd gespannen staan. We zijn er er even tussenuit geweest: vanuit Canterbury hebben we verschillende tuinen en parken bezocht. Walner Castle, Goodnestone Park, Great Dixter, Smallhythe Place.
Dat leverde inspiratie en energie op om de komende tijd weer flink aan de gang te gaan. Met het werken aan het LOP voor Buren, bijvoorbeeld. Op 30 juni (Lienden) en 5 juli (Buren) nemen we deel aan de openbare avonden van het landschap van de gemeente Buren. We leggen daar de mensen verschillende keuzemogelijkheden voor voor de manier waarop de gemeente het landschap kan laten ontwikkelen. Dat levert altijd interessante discussie en goede ideeën op. Die verwerken we in het vervolgtraject in onze plannen.
Ook gaan we aan het werk in Friesland. Doordat een nieuwe weg wordt aangelegd door de Friese Wouden krijgen de plattelandswegen in het gebied een andere functie. We gaan onderzoeken of dat mogelijkheden biedt om die wegen verkeerskundig te "downgraden", maar landschappelijk juist te "upgraden"! We werken weer samen met Wim Hauptmeijer. Onze ervaringen in de Zak van Zuid-Beveland en de Alblasserwaard komen daarbij zeker van pas.
30 mei 2010 Het resultaat van de Snelkookpandag mag gezien worden!
In de stromende regen zijn het boekje en de menukaarten op de 'Dag van het Brabantse Landschap' in een echte snelkookpan aangeboden aan gedeputeerde Onno Hoes en Jan Melis, voorzitter van de Gebiedscommissie. Inmiddels doen de contacten die gelegd werden tijdens de snelkookpandag, het boekwerk en de menukaarten al hun werk. Verschillende organisaties zetten samen enkele projecten op. Concrete ideeën als de oversteek over de snelweg en het spoor worden opgepakt als input voor verdere planvorming.
19 mei 2010 Snelkookpandag Groenewoud-de Scheeken
Op het overgangsgebied tussen de gemeenten Boxtel, Best en St.-Oedenrode ligt het natuurgebied 'de Scheeken'. Dit prachtige gebied maakt onderdeel uit van het Nationaal Landschap 'Groene woud', gelegen in de driehoek Eindhoven-'s-Hertogenbosch-Tilburg.
Vandaag kwamen ambtenaren van de drie gemeenten en de provincie en andere deskundigen van o.a. het Waterschap, ZLTO en het Brabants Landschap bij elkaar in de Vlaamse Schuur te Kasteren. Wij zijn namelijk gevraagd met deze mensen een 'Snelkookpandag' te organiseren. Met deze groep was een enorme hoeveelheid kennis over het gebied, het beleid, de kansen en problemen bij elkaar gebracht. In een reeks intensieve sessies werd groepsgewijs gediscussieerd over de opgave voor gebiedsontwikkeling in en om de Scheeken. Onder flinke tijdsdruk moesten de groepjes ook het veld in en enkele plekken zoeken die typerend voor die opgave zijn om ze in de loop van de middag te koppelen aan concrete projectvoorstellen. Onder leiding van een voorzitter en een assistent (tekenaar/verbeelder) rapporteerden de vier groepen een aantal keren hun bevindingen aan de hele groep. Dat stimuleerde de focus van iedere groep en inspireerde de andere groepen. Onder deze 'hoge druk' - maar gesterkt door een opbouwende sfeer, een inspirerende locatie en fantastisch weer - kwamen vier waardevolle accenten in beeld die voor de integrale gebiedsontwikkling belangrijk worden. Maar wellicht belangrijker is dat er ook een reeks projecten naart voren werden gebracht, waarvan sommige direct uitgewerkt kunnen worden en andere een impuls kunnen zijn voor de discussie over oplossingen voor problemen. Aan het eind van de dag presenteerden de groepen hun werk aan vier wethouders. Volgende week zal het verslag gereed zijn en aangeboden worden aan de gedeputeerde en de voorzitter van de Gebiedscommissie. Wordt vervolgd!
februari-mei 2010
Nou zeg.... is het intussen al weer mei geworden.
We zijn volop aan het werk geweest, vooral met het Groenstructuurplan voor de kernen van Montferland. Voor iedere kern maken we een werkboek. Die zijn nu in concept klaar en worden voorgelegd aan de dorps- en wijkraden. Voor Azewijn, Beek, Braamt, Didam, 's-Heerenberg, Lengel, Kilder, Loerbeek, Loil, Nieuw-Dijk, Stokkum, en Zeddam wordt straks het Groenstructuurplan vastgesteld. Het is belangrijk om daarin aan te geven wat van de bestaande beplantingen en groene open ruimte belangrijk is voor de groenstructuur. Ook is het belangrijk om een plan te trekken hoe de groenstructuur versterkt kan worden. Iedere generatie moet bomen planten die voor de generaties erna tot monumentale bomen kunnen uitgroeien. Zeker in een dynamische eeuw als de onze - waarin veel op de schop gaat en er dus ook veel bomen, hagen en open ruimtes in de dorpen en wijken verdwijnen - is dat een belangrijke verantwoordelijkheid. Iedere ingreep in de openbare ruimte, van werkzaamheden aan de riolering tot een verkeerskundige aanpassing, kan aangegrepen worden om de groenstructuur te verbeteren. Meeliften met andere projecten dus. Daar zijn de werkboeken op gericht.
Met elke dorpsraad hebben we begin dit jaar boven de google-kaart gehangen en, al luisterend, van alles over 'hun groen' genoteerd. Veel daarvan kon meegenomen worden in de werkboeken, veelal uitgewerkt in een projectvoorstel. Naast het benoemen van waardevol groen, hebben we ook ingrediënten aangedragen om de kernen meer aan hun landschap te verbinden en om iedere kern iets eigens mee te geven.
Gemeente, dorps- en wijkraden gaan de boeken doornemen. Uiteraard zijn we erg benieuwd wat ze ervan vinden.
Dat de winter is overgegaan in lente is overigens goed te zien op de foto's die in/bij iedere kern zijn gemaakt ten behoeve van de werkboeken. De eerste foto is bij Loerbeek (februari) en de laatste bij 's-Heerenberg (eind april)...
februari 2010 Schetsen aan Montferland
2 februari 2010 Startoverleg LOP voor Buren
Onder voorzitterschap van Wim Kusters van de gemeente Buren hebben we de planning voor de opstelling van het landschaps-ontwikkelings-plan in de steigers gezet. Op 26 maart zal voor de inwoners van de gemeente het startschot gegeven worden met een verrassende actie op locatie.
Ondertussen gaan wij ons al flink verdiepen in het gebied. We hebben er zin in!
februari 2010 De Hondsrug Expedities: oproep aan de politiek
Het project 'De Hondsrug Expedities' hebben we voorlopig afgerond in de vorm van een notitie met 7 posters. Het is een raamvertelling over zes virtuele zoektochten. Steeds komt een ander verhaal van de Hondsrug in beeld, steeds met een eigen moraal. Ze bieden een palet met ingrediënten die provincie en gemeenten kunnen gebruiken bij de uitwerking van het omgevingsbeleid. Want dat werd wel duidelijk: het fenomeen Hondsrug biedt voldoende aanleidingen om structurerend te zijn voor het omgevingsbeleid vanuit een positieve wisselwerking tussen economie, ecologie en beleving.
Deze zes expedities bieden meer dan genoeg proviand voor een volgende toekomstgerichte expeditie. De notitie sluit dan ook af met een oproep aan de politiek om gezamenlijk op te trekken tijdens die zevende expeditie. Samen kunnen provincie en gemeenten de contouren uitzetten voor nieuwe planvorming op basis van de unieke omgevingskwaliteit van de Hondsrug. Zo'n gezamenlijk plan zal meer zijn dan de de som van ieders inbreng!
28 januari 2010 inwoners vertellen over het groen in hun dorp
Ook leden van de dorpsraden van Azewijn, Kilder, Loil, Nieuw-Dijk, Stokkum en Zeddam hebben ons nu informatie gegeven over de groenstructuur in hun dorp. Eerder al spraken we over Beek en Loerbeek. Informatie van de mensen zelf is essentieel voor het draagvlak. Het is immers de bedoeling om hún dorp te verfraaien.
Op 8 februari 2010 zijn we uitgenodigd bij de dorpsraad van Braamt. Wijkraden van de grote kernen Didam en 's-Heerenbergh zullen ons in week 10/11 op de hoogte brengen van hun ervaringen en ideeën. Intussen zijn we begonnen met het opstellen van een algehele visie voor het Groenstructuurplan voor de gemeente Montferland en hebben we het conceptwerkboek voor Beek opgestuurd naar de projectgroep.
21 januari 2010 Voor de raad van Borsele
Henk en Wim Hauptmeijer presenteerden de landschapsbewuste verkeersvisie voor de Zak van Zuid-Beveland - die ze samen met een klankbordgroep uit de regio opstelden - voor een informerende raadsvergadering in Borsele. Naast vrijwel alle raadsleden en het college waren er ook verschillende AV-leden van het waterschap en Statenleden aanwezig.
De provincie werd bestuurlijk door gedeputeerde Frans Hamelink vertegenwoordigd en het waterschap door DB-lid Jacob Mol. Rinus van 't Westeinde was er namens de ZLTO. Het was een prima avond waarbij er duidelijk brede (politieke) steun is voor de visie. Van landbouwzijde zijn er wel vragen over de verdere uitwerking, maar men staat wel achter de visie. Helder is dat er in de uitwerking in goed overleg rekening gehouden moet worden met de functionele eisen van agrariërs. Op die manier kunnen fietsers, recreanten en agrariërs op 90% van de plattelandswegen bondgenoten worden. Voor het verkeer dat snel van het ene dorp naar het andere of naar een hoofdweg moet wordt een beperkt aantal wegen echt geschikt gemaakt.
21 januari 2010 Beek en Loerbeek
Het eerste tafelgesprek met 'afgevaardigden' van een kern in Montferland heeft de nodige interne informatie met betrekking tot het groen in en om hun dorp opgeleverd. Froukje Jonkman (Stek, Brummen) en Hanneke gaan de uitkomsten van dit gesprek uitwerken in het werkboek voor de kern Beek/Loerbeek. Iedere kern in Montferland krijgt zo'n werkboek als onderdeel van het GroenStructuurPlan voor de gemeente Montferland.
Op 28 januari zullen de dorpsraden van nog 8 andere kleine kernen vertellen over :
• eventuele knelpunten in de openbare ruimte en de rol van groen daarin
• met welke plekken, bomen en groenelementen zuinig omgegaan moet worden,
• of er cultuurhistorische plekken, bomen of beplantingen zijn en wat de verhalen hierbij zijn
• of er groene elementen of plekken uit het verleden zijn die mensen graag terug zouden willen
• of er in de kern plekken of elementen zijn die een sterke relatie hebben met het omliggende landschap
• welke sferen ervaren worden
• of ze bij het afscheid van Beatrix als koningin een 'alexander en maximaboom' zouden willen en wat hiervoor een geschikte plek zou zijn
• hoe het GroenStructuurPlan aan kan sluiten op de (erf)beplantingen van particulieren
19 januari 2010 De dierenparade bij kasteel Groeneveld (Baarn) verhuist
We zijn nog regelmatig druk met de tentoonstelling 'Canon van het Nederlandse landschap', maar deze week bereikte ons een bericht over een tentoonstelling die we alweer zo'n 6 jaar geleden ontwikkelden. Het ging over de Dierenparade, een tentoonstelling over de mythische, nuttige, of wervende rol die dieren in het landschap van de natuurontwikkeling in Nederland spelen. Negen van die dieren werden door Dwars Ontwerp als een speeltoestel vormgegeven. In de Gooi-en Eemlander stond te lezen: "Aan alles komt een eind, en dus ook aan de populaire dierenbende in de tuin van kasteel Groeneveld. De kunstzinnige speeltoestellen zouden oorspronkelijk maar een tijdje blijven staan, maar vanwege de populariteit bleven de kleurige apparaten vijf jaar lang op hun plek. 'Er was gewoon ontzettend veel enthousiame voor', stelt Ingeborg Snelleman van kasteel Groeneveld. Staatsbosbeheer gaat op zoek naar een nieuwe locatie."
12 januari 2010: Inloopavond Abbekesdoel goed bezocht
Abbekesdoel is de historische kade langs de zuidoever van de Alblas tussen Bleskensgraaf en Oud-Alblas. Langs dit veenriviertje liep, 1000 jaar geleden iedere dag onder invloed van het getij in de Noordzee het water het veengebied in en uit. Om zich te beschermen tegen deze 'Waterwolf" wierpen mensen kleine woonterpen op en verbonden deze door een kade. Abbekesdoel was in 1176 het belangrijkste mikpunt aan de westzijde voor de eerste grote bedijking van de Alblasserwaard.
De weg en kade zijn nodig aan reconstructie toe om hem te laten voldoen aan hedendaagse normen voor waterkering, verkeersveiligheid en inpassing in dit historische landschap. Schokland werkte de afgelopen maanden samen met Hauptmeijer Verkeer en ADCIM bv in opdracht van het waterschap de plannen hiervoor uit. Op 12 januari van 16.00 tot 20.00 uur konden bewoners van Abbekesdoel de plannen inzien. Uitgangspunt is dat het oude dijklichaam zo min mogelijk wordt geroerd. Daarin zit immers zo'n 1000 jaar geschiedenis opgesloten. Over grote delen moet de kade opgehoogd worden om aan de huidige waterkerende doelstelling te voldoen. Besloten is de kade daarvoor niet te verbreden. Dat heeft tot gevolg dat de kade versmald wordt.
Dat sluit goed aan bij een andere basis van de visie: zie de weg over Abbekesdoel als verblijfsruimte en niet in de eerste plaats als verkeersruimte. Dat betekent dat de snelheid van het gemotoriseerd verkeer omlaag zou moeten. Een versmalling van de weg zal de snelheid remmen. Een ander uitgangspunt is dat de karakteristieke glooiiing in de kade zoveel mogelijk behouden zou moeten worden. Dat betekent dat ook delen die wel op de waterkerende hoogte liggen toch opgehoogd worden, mits dat geen moeilijkheden oplevert voor de toegankelijkheid van de aanliggende erven.
Verder wordt bij de detaillering van de reconstructie aandacht besteed aan historische elementen als boenstoepen, heulen bij de oude uitwateringsmolens en buurten van oude woonterpen. De kade wordt gezien als een aaneenschakeling van lagere delen met uizicht over de polder en meer besloten buurten waar de oude woonterpen aan de kade liggen. Aan de entree van de buurten wordt speciale aandacht besteed in samenspel met aanwezige karakteristieke beplantingen en watergangen. Bijvoorbeeld door het witkalken van stammen om 's nachts zicht op het beloop van de weg te houden. Dat is een oud gebruik in dit landschap.
6 januari 2010: Voorbereiding HONDSRUG BOOGIE WOOGIE met succes van start
Een groep Drentse ambtenaren van de provincie en de gemeentes Aa en Hunze, Borger-Odoorn, Emmen en Coevorden kwamen in het prille begin van 2010 bijeen voor de eerste zes HONDSRUG EXPEDITIES. Henk nam de aanwezigen daar mee in een raamvertelling waarin hij verslag deed van zes virtuele zoektochten naar de identiteit van de Hondsrug. Deze 'queesten' brengen steeds een ander verhaal van de Hondsrug in beeld en hadden ook ieder een eigen moraal. Samen bieden ze een palet met ingrediënten voor de uitwerking door provincie en gemeenten van het omgevingsbeleid voor de Hondsrug.
Geïnspireerd door de verhalen die zij die ochtend hoorden namen de deelnemers het plan op om nog een zevende expeditie voor te bereiden. De lessen van de eerste zes expedities zouden daar ingebracht kunnen worden in een reeks creatieve bijeenkomsten waarop de toekomstige ontwikkeling van het landschap van de Hondsrug kan worden besproken. Net zoals bij de oude dingspelbijeenkomsten kunnen alle betrokken personen en instanties daaraan meedoen. Voorgesteld wordt om de bestuurders (gemeenteraadsleden, statenleden en hun colleges) als eerste voor zo'n bijeenkomst bijeen te roepen. Het landschap van de Hondsrug kan hen binden in een toekomstperspectief. Het biedt een kapstok voor de vormgeving (letterlijk en figuurlijk) van vele bestaande initiatieven en kan ook weer nieuwe initiatieven uitlokken!
Het landschap zal daarbij niet alleen lokaal of sectoraal belangen behartigend benaderd moeten worden, maar als de dynamische resultante van zowel economie, ecologie en beleving. De zevende expeditie zal juist over gemeentegrenzen en individuele belangen heen moeten springen. Landschap (ver-)bindt ons zo allemaal. Dit is een uitnodiging voor een Hondsrug Boogie Woogie!
januari 2010: allemaal een geweldig nieuwjaar toegewenst namens Therre, Máire, Henk en Hanneke!
17 december 2009: artikel in 'Verkeerskunde' van de ANWB
In het decembernummer van het vakblad 'Verkeerskunde' van de ANWB is ons artikel 'Landschapsbewuste verkeersvisie' geplaatst. Het is een praktijkverslag van het project in de Zak van Zuid-Beveland. De redactie kondigt het aan als een onderzoek naar 'hoe ingespeeld kan worden op het landschap en de cultuurhistorie van een gebied bij duurzaam veilige (her)inrichting van plattelandswegen' en 'hoe je samen met de mensen in een gebied oplossingen kunt zoeken waarin de variatie in het landschap doorklinkt'.
Het artikel wordt verderop in het blad onder de loep genomen in de rubriek 'Second opinion'. De redactie vroeg Roderik Tonen, projectmanager CROW, een reactie op het artikel te geven. De aanpak in Zuid-Beveland toont volgens hem aan dat een gebiedsgerichte en integrale aanpak mogelijk is bij de uitwerking van een 'duurzaam veilige weginrichting. Hij vraagt zich zelfs af of er ook in het buitengebied - net zoals in de bebouwde kom - wettelijke geregeld moet worden dat er wegen komen waar je maar 30 km/ uur mag rijden. Dat is een sympathiek maar ingrijpend voorstel, waar in de politiek behoorlijk over gestecheld zou kunnen worden.
In onze Landschapsbewuste verkeersvisie zijn wij niet zover gegaan. Daarin zijn we er van uitgegaan dat op alle erftoegangswegen 60 km/uur gereden mag worden. Die regel geldt nu eenmaal in Nederland op dit moment. Wij hebben evenwel voorgesteld om een groot deel van de plattelandswegen niet op die snelheid in te richten, maar op een lagere. Plattelandswegen die in het gebruik geen onderdeel uitmaken van een route waarover veel mensen snel van A naar B moeten komen kunnen we in onze visie verkeerskundig "downgraden". Die wegen zijn in de eerste plaats een verblijfsruimte en pas op de tweede plaats een verkeersruimte. Daardoor kunnen we deze wegen landschappelijk juist "upgraden"! OK, wettelijk gezien mag men daar 60 rijden, maar door de landschapsbewuste weginrichting laat je dat - deels onbewust - wel uit je hoofd. Inmiddels passen we deze benadering ook in andere gebieden toe en de mensen die aan deze wegen wonen, of er als recreant van genieten, juichen dat toe!
10 december 2009: tussenatelier verbeeldingsstudie Hondsrug
Met een groep betrokkenen van de Provincie Drenthe bespreken we 'DE HONDSRUG EXPEDITIES'. In deze raamvertelling nemen we ze mee op virtuele expeditie naar de identiteit van de Hondsrug. Tijdens die expedities bezoeken we als het ware de karakteristieke delen van de Hondsrug, vroeger, nu en in de toekomst. Verhalend als in de Canterbury Tales gaan 'reizigers' middels een 7-tal expedities op zoek naar de identiteit van de Hondsrug.
De expedities hebben (werk)namen gekregen als ' LANDIJS EN WEDER DIENENDE', 'OVER RUG EN RAND', 'DE PREHISTORISCHE SNELWEG' , 'DE MYTHE VAN HET ESDORPENLANDSCHAP', 'WAAR IS DE SPANNING OP HET ELLERTSVELD', 'DE TRAGIEK VAN DE MELKFABRIEK' en 'HONDSRUG BOOGIE-WOOGIE'.
Het doel is om hiermee uiteindelijk te komen tot een verbeeldingsbundel, waarmee provinciale en gemeentelijke bestuurders en ambtenaren kunnen putten in hun zoektocht naar versterking van de identiteit, de herkenbaarheid en de toekomst van de Hondsrug.
23-24 november 2009: nachtje Brugge!
Onder het centrale thema 'Beeldkwaliteit op het platteland' werd Henk door Winvorm (West-Vlaanderen in vorm) uitgenodigd om een lezing in Brugge te houden.
We vertrokken gisteren om ± 16.30. De weg naar Brugge was aardig nat, op sommige stukken onweer, hevige slagregens en windstoten. Dan konden we ook slechts 30/40 km/uur rijden.
We hebben dus ook langer over de heenweg gedaan dan gepland, de terugweg vanmiddag was een uur sneller!
Maar in Brugge was het droog, dus konden we na het eten nog een lekkere avondwandeling maken in een verlicht, leeg Brugge (op een enkel groepje Engelsen op leeftijd na).
In het auditorium van de Vlaamse LandMaatschappij mocht Henk vanochtend als eerste zijn verhaal over het beeldenboek 'Plattelandswegen mooi en veilig' houden met daarin voorbeelden van projecten als toepassing ervan: uiteraard de visie op de inrichting van de wegen in de Zak van Zuid-Beveland, maar ook de herinrichting van de dijkwegen in de Alblasserwaard en de Krimpenerwaard.
Daarna kwam Maarten Gheysen van Leiedal vertellen over een herinrichtingsplan van een beek aan de grens met Frankrijk, de Spierbeek. Vanuit een ingetogen benadering met een reeks kleine ingrepen zal het landschap een stuk fraaier, beter leesbaar en bruikbaarder worden.
Journalist en publicist Paul Geerts hield een lezing over 'waarom kunst het landschap niet kan redden, maar... ' .
Ruut van Paridon legde uit hoe met de planstrategie 'knooperven' gewerkt wordt aan een stevig openbaar en groen raamwerk in het landschap van Overijssel. In dat landschap kan een deel van de agrarische bedrijven groeien binnen de contouren van dit landschappelijk raamwerk. Op plekken waar een deel van de agrarische bebouwing een andere functie krijgt worden kleine buurtschappen ontwikkeld die verantwoordelijkheid nemen voor hun deel van het raamwerk.
17 november 2009: Bijeenkomst klankbordgroep Abbekesdoel
De eerste plannen met betrekking tot de inrichting van de (dijk)weg van Abbekesdoel zijn door Schokland, Hauptmeijer Verkeer, Adcim en het Waterschap bediscussieerd met de Klankbordgroep. Men was het er unaniem over eens dat Abbekesdoel in de eerste plaats een verblijfsruimte is voor aanwonenden en recreanten. Dit betekent dat de snelheid van het verkeer niet te hoog moet zijn en doorgaand verkeer en zwaar vrachtverkeer over deze oude boezemkade ontmoedigd moeten worden. Gezamenlijk werden mogelijkheden opgespoord om cultuurhistorische en landschappelijke elementen voor een veilige inrichting te gebruiken. Daar kunnen we mee verder!
13 november 2009: het tweede AHOI-landinzicht architectuurcafé.
Op vrijdag de dertiende vond het tweede architectuurcafé in het Schip van Blaauw te Wageningen plaats. Stond in september het zintuig 'SMAAK' centraal, nu was 'GEUR' het thema. De opkomst was niet heel groot maar de discussie was er niet minder om, zowel inhoudelijk als vermakelijk.
Waarschijnlijk zal nog dit jaar een volgend café 'TAST' onze zinnen prikkelen. Spannend!
AHOI (www.ahoi-landinzicht.nl) wil met een architectuurcafé een ontmoetingsplaats bieden waar professionals, studenten, geïnteresseerde ontwikkelaars, kunstenaars, beleidsmakers, bestuurders en burgers in een ontspannen sfeer met elkaar in contact kunnen komen en hun gedachten en ervaringen kunnen uitwisselen. Voor AHOI is het ook een goede gelegenheid om het netwerk van vrienden en sponsors aan zich te binden en actief deel te laten nemen in de ontwikkeling van het programa van AHOI in de komende tijd. Met het café kan AHOI haar voelsprieten uitzetten en aansluiting zoeken bij de wijze waarop architectuur ervaren wordt door de man in de straat, door de deskundigen in de vakwereld van plannenmakers en door mensen van de praktijk van het bouwen. In 2009 en 2010 krijgt ieder café een ander zintuig als thema. In 2009 worden dat smaak, reuk en tast. In 2010 komen zicht, gehoor en tenslotte het zesde zintuig aan bod. De vorm waarop de zintuigen aan de orde komen is artistiek, speels, ludiek. Land art, performance en happening zijn daarbij steekwoorden, maar het gaat zeker ook om de inhoud. Voor het vormgeven aan de performance zullen steeds één of meer mensen met een bijzondere benadering van het landschap en de architectuur ingeschakeld worden die met een beperkt budget een heugenswaardige belevenis voor de bezoekers van het Landinzichtcafé vorm zullen geven.
november 2009: We mogen het GroenStructuurPlan voor de gemeente Montferland maken!
Begin 2008 hebben we het LOP Doetinchem, Montferland en Oude IJsselstreek afgerond. De gemeente Montferland wil nu graag een GSP dat voortbouwt op het vigerend beleid en het LOP. Het lijkt ons mooi om spelregels op te stellen waarmee de kleine kernen in het landschap verankerd kunnen worden. Elke kern is weer anders. Of ze nou om de berg van Montferland liggen of in het oude rivierenlandschap ten oosten daarvan of in het dekzandlandschap ten westen daarvan, ze hebben allemaal hun eigen karakteristiek.
4 november 2009: eerste werkatelier 'schetsen aan een integrale toekomstvisie voor de Hondsrug'
Een gemêleerde groep voornamelijk bestaande uit ambtenaren van de Provincie kwam bijeen om te vertellen over en te luisteren naar verschillende aspecten van de Hondsrug. Zo kregen we een idee over de ontstaansgeschiedenis en geologische opbouw van het gebied, sporen van de cultuurgeschiedenis van het esdorpenlandschap op de Hondsrug (ook de samenhang met de velden en (rand)veenontginningen) en welke sporen daarvan in de toekomst door zouden kunnen lopen. Wat is de betekenis is van de N34 ten opzichte van de oude routes door de dorpen? Welke ideeën en plannen leven er met betrekking tot kunst, toerisme en educatie? En hoe in te spelen op demografische krimp en de gevolgen daarvan?
Na de lunch en het uitje naar het Boomkroonpad werd 's middag nagedacht over het toekomstig provinciaal beleid ten aanzien van de Hondsrug. In twee groepen werden doelen en functies over elkaar gelegd en kwam men tot ruwe schetsen.
Al deze ingrediënten zullen we in de komende maanden tot een verhaal voor de Hondsrug proberen te verwerken, een visie als kapstok voor provinciaal omgevingsbeleid.
We waren onder de indruk van de kennis maar vooral ook de betrokkenheid van de deelnemers.
Er wordt geluisterd!
Iedereen die het Dagblad van het Noorden leest, heeft (uiteraard) op 22 oktober het artikel over Mensinge gezien en de foto van Henk die hierbij afgebeeld stond. Deze willen we jullie zeker niet onthouden.
artikel Dagblad van het Noorden foto Dagblad van het Noorden
Ook heeft Henk een groep masterstudenten van de Universiteit van Groningen in het kader van het vak Landschapsgeschiedenis verteld over de zoektocht, de samenwerking met SBB, gebruikersgroepen en andere belangstellenden én de verhalen die geleid hebben tot de huidige toekomstvisie op de bossen, velden en dalen ten zuiden van Huis Mensinge.
oktober 2009: LOP Buren!!!!
De gemeente Buren heeft 'Het Gouden Kwartet' Schokland, buro Hemmen, buro Niche en WATER gekozen voor het maken van een LandschapsOntwikkelingsPlan (LOP). Weer een uitdagende opdracht waar we in 2010 onze handen vol aan zullen hebben. Onze ervaring met het opstellen van LOPs voor vele andere gemeenten zal hierbij goed van pas komen. We hopen weer goed met de mensen in het gebied samen te werken.
oktober 2009: Over de Hondsrug
In opdracht van de Provincie Drenthe gaan Schokland en WATER werken aan een inspiratiedocument over de Hondsrug. Hierin gaan we op onderzoek naar de identiteit en het imago van dit - veel meer dan alleen aardkundig - fenomeen. Twee ateliers maken deel uit van de werkwijze. Er is natuurlijk al heel wat kennis en ambitie in de provincie en bij de gemeenten aanwezig. Middels twee ateliers willen we die in dit project inbrengen en aan elkaar knopen. Op 4 november vindt het eerste werkatelier plaats. Dan willen we een uitwisseling tussen deskundigen uit allerlei disciplines uitlokken. In het begin van 2010 zal een tweede werkatelier in het gebied plaatsvinden waarin de gemeentes de hoofdrol zullen spelen.
In het Concept Ontwerp Omgevingsvisie Drenthe tekent de Hondsrug zich op de kernkwaliteitenkaart duidelijk af. Opmerkelijk is dat dit samenhangende gebied in het verleden meestal niet als eenheid in het beleid is opgenomen. Dat heeft er toe geleid dat de verbeelding en benoeming van de specifieke Hondsrug-identiteit veelal achterwege is gebleven. Volgens de nieuwe toekomstvisie is het landschap van de Hondsrug sturend voor de wijze waarop de ambities naar de provinciale doelen worden vertaald. Het inspiratiedocument dat wij met de Provincie opstellen dient ervoor om die vertaling te ondersteunen en handen en voeten te geven.
We gaan op zoek naar de verhalen van de Hondsrug. Dat zijn er veel! Vaak gaan ze over het verleden. Samen kunnen ze via het inspiratiedocument inspiratie bieden voor de toekomst van de Hondsrug.
14 oktober 2009: In de Krimpenerwaard
Gisteren waren ze nog in de Alblasserwaard, vandaag zijn Wim Hauptmeijer en Henk van Blerck op veldbezoek in de Krimpenerwaard. Hier zal middels een haalbaarheidsonderzoek onderzocht worden hoe schooljeugd en andere fietsers veiliger over de IJsseldijk kunnen rijden. Daarbij wordt gekeken naar mogelijke aanpassingen van het huidige tracé over de IJsseldijk, maar ook naar mogelijke alternatieve routes. Belangrijk is daarbij in hoeverre landschapselementen en herinrichting van de (dijk)wegen kunnen leiden tot een veilige én mooie routing die recht doet aan de historie. Al fietsend en discussiërend kwamen vandaag al heel wat ideeën op!
13 oktober 2009: Abbekesdoel start
In dorpshuis De Spil in Bleskensgraaf organiseerde het waterschap de startbijeenkomst voor de reconstructie van de weg over de dijk ten zuiden van de Alblas tussen de dorpen Oud Alblas en Bleskensgraaf. Dit wegvak heeft de intrigerende naam 'Abbekesdoel'. Over de herkomst van die naam gaan veel verhalen maar zekerheid of die verhalen kloppen is er niet.
De verharding van de weg op Abbekesdoel is op veel plaatsen gescheurd of kapot en aan vervanging toe. Voor deze bijeenkomst waren alle aanwonenden uitgenodigd en velen van hen waren ook gekomen. Er werd verteld over de techniek van de wegconstructie en over de te verwachten overlast door de werkzaamheden. Ook kwam aan de orde dat Abbeksdoel een kade is met een waterkerende functie. Voor die functie is Abbekesdoel op veel plaatsen te laag geworden. Voor zover mogelijk wordt daarop in de reconstructie ingespeeld door op plaatsen de weg te verhogen. Het is nu namelijk zo dat bij harde wind vanuit het westen het water in de Alblas teruggeblazen wordt en zeer traag richting de gemalen bij Kinderdijk kan lopen. Dat heeft dan gevolgen voor het waterpeil en dus ook voor de benodigde hoogte van de dijken.
Tijdens de discussie in de zaal was het alsof de schrik voor "De Waterwolf" weer een beetje terug was. Vroeger hebben mensen in dit gebied altijd moeten strijden tegen het water van de rivieren dat met enorme kracht vanuit het oosten naar de zee liep, maar door het getij van de zee met nog grotere kracht weer terug werd gestuwd, bijvoorbeeld naar de Alblasserwaard. Als je daar woont in een gebied dat voornamelijk uit veen bestaat dat steeds maar verder inklinkt, dus lager wordt, dan moeten alle hens aan dek om die Waterwolf te bestrijden. Ook nu nog.
Na de pauze gaven Wim Hauptmeijer en Henk van Blerck een toelichting op de benadering van waaruit zij een inrichtingsplan voor de wegreconstructie gaan maken. Ze vertelden over hun ervaringen in andere projecten en over het beeldenboek 'Plattelandswegen mooi en veilig' waaraan zij in opdracht van het CROW hebben gewerkt. Ook kwamen de resultaten van de eerste verkenning van de geschiedenis van het landschap rond Abbekesdoel aan bod. Op allerlei plekken zijn de sporen van de strijd tegen de Waterwolf nog terug te vinden. Dat biedt allerlei aanknopingspunten voor een mooie én veilige inrichting van Abbekesdoel. Aanwonenden werden opgeroepen om hun wensen en ideeën aan de plannenmakers door te geven.
28 september 2009: Luister naar Mensinge!
Een select gezelschap luisterde geïnteresseerd naar de verhalen van de historie Havezathe Mensinge en hoe die verhalen als ingrediënten kunnen dienen voor de toekomstvisie op de bossen, velden en dalen ten zuiden van Huis Mensinge. Lang niet alle verhalen waren bij de aanwezigen bekend. Men was het erover eens dat ze houvast bieden om de diversiteit van het gebied te behouden en te benadrukken. Luister naar Mensinge!
september-december 2009: Canontentoonsteling bij de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed
De 60 + 1 beelden van "Canon van het Nederlandse landschap" staan tot het eind van dit jaar in het nieuwe gebouw van de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed in Amersfoort. Het is een verkleinde uitvoering van de expositie die vorig jaar in Apeldoorn een succes was. We hebben een opstelling bedacht die optimaal gebruik maakt van de knikkende voorgevel met veel glas die architect Juan Navarro Baldeweg bij dit gebouw heeft ontworpen.
De tentoonstelling staat in de entreeruimte én in de bibliotheek op de eerste verdieping, en is voor het publiek toegankelijk.
augustus 2009: Op naar Abbekesdoel!
In opdracht van het Waterschap werken Wim Hauptmeijer en Henk van Blerck, in het kader van de reconstructie van de weg, aan inrichtingsplannen voor dijkwegen in de Alblasserwaard. Daarbij wordt zoveel mogelijk rekening gehouden met het landschap en de cultuurhistorie. Deze zomer zijn wij hiervoor in de laatste fase van de reconstructie van de dijk van Slingeland ingeschakeld. Daarbij hebben wij veel inspiratie en informatie opgedaan door een gesprek met lokale deskundigen (bijvoorbeeld over eventuele heulen, overtoom, ontginningsfasen, molens). Die hebben we verwerkt in onze landschapsanalyse (zie hier) en inrichtingsvoorstellen. Dit najaar wordt dit plan uitgevoerd. Bij de weg langs de Alblas tussen Bleskensgraaf en Oud Alblas (Abbekesdoel) kan onze inbreng ook in een eerdere fase worden meegenomen. Net als in Slingeland zal lokale kennis over het landschap en de historie ons essentieel kunnen voeden bij de planvorming voor Abbekesdoel.
augustus 2009: Luister naar Mensinge!
We zijn volop bezig met de voorbereiding van de publieke presentatie (op 28 september) van het concept voor een nieuwe toekomstvisie op het gebied ten zuiden van de Steenberger Loop dat vroeger behoorde bij de Havezathe Mensinge. Het omvat bossen en heide, het dal van het Lieverense Diep en madelanden langs stroompjes die in dat Diep uitmonden.
De Mensingebossen en aangrenzend beekdal zijn van zowel natuurlijk als cultuurhistorisch belang. De toekomstvisie ondersteunt de intentie van de beheerder, het Staatsbosbeheer, om de kwaliteit en betekenis van dit unieke gebied voor Drenthe te vergroten. Daarnaast geeft de toekomstvisie mogelijkheden aan voor een adequaat duurzaam beheer in de komende 25 jaar. Staatbosbeheer heeft gebruikers via een klankbordgroep nauw betrokken bij de opstelling van deze visie en wil ook samen optrekken in de toekomst.
Het staatsbosbeheer stelt zich ten doel om in dit gebied de rijke cultuurhistorie sturend te laten zijn in het beheer van het landschap. Bij het bestuderen van die historie blijkt deze een aaneenschakeling van vele verhalen te zijn. In deze toekomstvisie worden deze verhalen op ingetogen wijze ontsluierd.
De luister van Mensinge zit hem namelijk in al die verschillende geschiedenissen. Het zijn verhalen uit het verleden, maar ze wortelen in hetzelfde landschap dat we tegenwoordig hier beleven. Iedere dag worden die oude verhalen opnieuw verteld. Het landschap spreekt ons aan, als we maar luisteren.
29 juni 2009: Henk van Blerck aangesteld als supervisor...
...voor de monitoring van de kwaliteit van de Waardevolle Landschappen in de Provincie Gelderland18 juni 2009: Publieksprijs én Juryprijs voor onze landschapsbewuste verkeersvisie!
Op donderdag 18 juni heeft CROW voor de vijftiende keer de Verkeerskundige Werkdag georganiseerd. Ruim honderd deelnemers discussieerden de hele dag tijdens drie parallelsessies over hun vakgebied aan de hand van een groot aantal gepresenteerde bijdragen.
De voordracht ‘Duurzaam Veilig in een Nationaal Landschap’ won zowel de jury- als de publieksprijs. Het betoog van verkeerskundige Wim Hauptmeijer en landschapsarchitect Henk van Blerck en hun opdrachtgever bij het waterschap Kees Slabbekoorn ging over de duurzaam veilige én landschappelijk ingepaste herinrichting van de wegen in de Zak van Zuid-Beveland. Doordat in het plan het landschap sturend is kunnen typisch verkeerstechnische elementen als drempels en paaltjes veelal achterwege blijven.
2 juni 2009: 'levende veldnamenatlas' gepresenteerd
De Levende Veldnamenatlas is uit. Van Jeruzalem tot Ezelakker; Veldnamen als levend erfgoed in het Nationaal Landschap Drentsche Aa
"Veldnamen werden gebruikt ter oriëntatie door dorpsbewoners in hun directe leefomgeving. Veranderingen in de landbouw, zoals schaalvergroting en ruilverkavelingen, zorgden er voor dat veel namen uit het directe taalgebruik verdwenen. In het geheugen van veel oudere dorpsbewoners zijn ze echter nog steeds direct oproepbaar, compleet met verhalen, anekdotes en associaties. Hoogste tijd dus om een zoektocht naar dit verwaarloosde culturele erfgoed op touw te zetten. De dorpen Anloo, Anderen en Gasteren, in het hart van het Nationale Beek- en Esdorpenlandschap van de Drentsche Aa, staan centraal in het onderzoek. Bewoners, wetenschappers, studenten, landschapsarchitecten en kunstenaars waren erbij betrokken. Ze gingen op zoek in archieven, luisterden naar boeiende, nooit geregistreerde verhalen en maakten gebruik van de meest geavanceerde technieken om boven- en ondergronds onderzoek te doen. De levende veldnamenatlas Van Jeruzalem tot Ezelakker is het resultaat van twee jaar studie, veldwerken en experimenteren."
Ons project Ikonen bij Anderen dat we in 2007 uitvoerden is een belangrijk onderdeel daarvan. Het was één van de inspiratiebronnen voor de groep grafisch kunstenaars van Cactus die een reeks indrukwekkende bijdragen in het boek leverden. Ook de fotografie van Harry Cock is zoals altijd aansprekend. Daarnaast wist Hans Elerie vele mensen in de streek te motiveren om in hun eigen omgeving en geschiedenis veldonderzoek te doen. In verschillende interviews door Chris van de Veen komen mensen aan het woord met steeds met een eigen band met veldnamen en het landschap. Een reeks essays (van Hans Elerie, Theo Spek, Menne Kosian, Karel Gildemacher, Rik Herngreen, Jan Kolen, Linda van Ryneveld en Henk van Blerck) die de vele aspecten aan veldnamen in het landschap duiden zorgen voor diepgang.
Het essay van Henk beschrijft de filosofie, werkwijze en ontwerp-concept van Harry de Vroome. Dat is de landschapsarchitect die van 1948 tot 1984 in dienst van het Staatsbosbeheer verantwoordelijk was voor de landschapsplannen voor de vele ruilverkavelingen in Drenthe. Daarmee heeft hij een onvoorstelbaar grote invloed gehad op het landschap hier. Hij stileerde het historisch gegroeide in verval geraakte cultuurlandschap tot een modern esdorpenlandschap met ruimte voor moderne landbouwbedrijven, maar ook voor de mensen die van het landschap willen genieten.
In het essay wordt op basis van ontwerponderzoek (ook door Letitia van der Merwe, Marc Nolden en Hanneke Baltjes) verkend hoe Harry de Vroome in deze tijd met het, door hem 30 jaar geleden vormgegeven, landschap zou omgaan. Veel van de beeldbepalende landschapelementen zijn van zijn hand. Zou hij al die veelal in de ruilverkavelingen aangeplante houtwallen langs en in de beekdalen nu nog handhaven? Of zou hij hier en daar wat gaan kappen? Om verhelderende zichtlijnen vanuit het open veld, op de toren van Anloo bijvoorbeeld, weer mogelijk te maken? Biedt deze tijd mogelijkheden die er toen niet waren? Bijvoorbeeld voor meer dorpsommetjes over de es of voor een ontsluiering van cultuurhistorische plekken. of voor herstel van de landschappelijke, ecologische, hydrologische overgangen: van strubbenbossen om de es naar heide op het veld of madelanden in het dal?
Alles bij elkaar is deze levende veldnamenatlas een prachtig boek geworden met een bijzondere vormgeving door Albert Rademaker en Klaas van Slooten.
Kritiek hebben we echter ook.
Jammer genoeg zijn er in de eindfase van het productieproces van het boek een aantal fouten ingeslopen, bijvoorbeeld in ontwerptekeningen en in illustratiebijschriften. De redactie van het boek heeft de titel van het essay van Henk ongevraagd veranderd in "Ikonen van Aa en Anderen". De titel is eigenlijk "Ikonen bij Anderen". Weg is nu de inhoudelijke woordspeling.
Vreemd is verder dat in het boek niet te vinden is wat de herkomst is van de hoofdstructuur van het boek. De inhoudsopgave van het boek toont deze in de eerste kolom. Deze wordt gestructureerd door het onderscheid in verschillende attitudes voor de benadering van veldnamen in het landschap. Die structuur komt voort uit de inbreng van Henk van Blerck die hij samen met Letitia van der Merwe in het project Ikonen bij Anderen leverde. Hiermee bouwde hij voort op eerdere onderzoeken en publicaties (o.a. Het stedebouwkundig beroep, essay bij de vierde Van Eesterenlezing uit 1997, A carnival of landscapes, in Landscape 9+1 young Dutch landscape architects uit 1999, Delta's Branding in het Denkboek voor de cultuurimpuls van het ministerie van OCW uit 2004, tijdschriftpublicaties in o,a, Noorderbreedte en lezingen voor de Eo Wijers stichting).
Aanvankelijk zou ook een inleiding worden opgenomen over de wijze waarop de attitude-benadering tot de hoofdstructuur van deze Levende Veldnamenatlas heeft geleid. Helaas is deze inleiding vervallen. U kunt deze echter hier nog lezen: Voor wie ik liefheb wil ik heten.
Het onderscheid in die attitudes maakte het mogelijk dat het boek over de simpele competentiestrijd tussen amateur-historici en wetenschappelijk onderzoekers heen kon stappen. Daardoor biedt het boek voor meer mensen ruimte voor herkenning. Ook zij worden zo uitgenodigd om mee te doen aan het denken over de toekomst van veldnamen. Veldnamen om het landschap te kennen en herkennen, om om het landschap te geven, het lief te hebben.
http://www.lvmlandschapsatelier.nl/iconen/
11 -17 april 2009: Architectuur Academie
We hebben het weer gedaan: met NRC en Voyage&Culture een Architectuur Academie gevolgd en genoten. Frederike Upmeijer en Steven Bastmeijer waren onze gidsen tijdens een rondreis door de Veneto. Hun verhalen werden met hoorcolleges en toelichtingen tijdens de excursies aangevuld door Cees Dam, Bernard Hulsman en Christophe Grafe. We bezochten o.a. indrukwekkende villa's van Palladio, de mooiste fresco's van Veronese en de werken van Scarpa. Carlo Scarpa (1906 - 1978), was een Italiaanse ontwerper en architect. Net als Palladio werd hij geïnspireerd door het landschap, de cultuur en de historie van de omgeving van Venetië. Onder andere in het door hem tot indrukwekkend museum gereconstrueerde Castelvecchio in Verona is te ervaren hoe Scarpa relicten van verschillende fasen in de cultuurhistorie tot één nieuw architectonisch geheel omvormde. Het is "behoud door vernieuwing" in optima forma. Zijn benadering is meteen een inspiratiebron voor ons werk aan de toekomstvisie voor het landschap van Mensinge bij Roden die we in opdracht van Staatsbosbeheer mogen opstellen.
2008-2009: Landschapsbewuste verkeersvisie voor het buitengebied van de Zak van Zuid-Beveland.
In samenwerking met Hauptmeijer Verkeer maken Schokland en WATER een visie met uitwerkingen voor de verschillende deelgebieden van het buitengebied van de Zak van Zuid-Beveland. Onder monitoring van Rien van den Berg worden voor verkeersveiligheid op de kernverbindingwegen en de zogenaamde langzame wegen landschapsbewuste maatregelen ontworpen. Hiertoe worden ook enige workshops georganiseerd: waar liggen knelpunten en hoe vallen de nieuwe oplossingen. Doorsnedes, bewerkte foto's en vogelvluchten maken duidelijk dat veilig weggebruik niet alleen met verkeersborden en drempels te maken heeft, het kan ook landschappelijk en mooi.
mei 2008: Schokland mag de CANON VAN HET NEDERLANDSE LANDSCHAP maken!!!
'Canon van het Nederlandse landschap' is een samenwerkingsproject van de twaalf provincies en de Internationale Triënnale Apeldoorn 2008. Iedere provincie heeft vijf tot tien landschappen genomineerd. De Rijksadviseur voor het landschap, Dirk Sijmons, heeft van de inzendingen een evenwichtig geheel gemaakt. Hij liet zich bijstaan door historisch geograaf Theo Spek en architectuurhistorica Gerrie Andela. Sijmons voegde een belangrijk element aan de nominaties toe: iedere provincie moest landschappen kiezen die in diverse tijdsperioden zijn ontstaan. Zo hebben ook ruilverkavelingslandschappen en hedendaagse verstedelijking een kans gekregen en komen niet alleen de historische landschappen van terpen, esdorpen en slagen aan bod.
De beelden van de landschappen in de canon zijn tot stand gekomen door een intensieve creatieve uitwisseling tussen fotograaf Michiel Pothoff en Schokland.
De tentoonstelling , waarbij de foto's op doeken van 4 x2,5 meter geëxposeerd werden, was een enorm succes. Er is, vanwege de grote belangstelling ook nog een kleiner formaat gemaakt. Beide tentoonstellingen reizen nog door het land.
De bijbehorende publicatie (Paperback met flap, 32x23 cm, japans gevouwen
ISBN: 978-90-75271-30-0 à €29,50) is via uitgeverij Blauwdruk te bestellen of verkrijgbaar in de boekhandel.
Ook is een doosje ansichtkaarten van de Canon gemaakt.
www.canonvanhetnederlandselandschap.nl
Eerste en tweede kwartaal 2008: Hanneke werkzaam op Larenstein.
Voor het vak 'Landschap' begeleidt Hanneke als gastdocent eerstejaars deeltijdstudenten aan de Hogeschool Larenstein te Velp. Uiteraard samen met een heel team van specialisten..
Eerste kwartaal 2008 Gemeenten enthousiast.
De verschillende gemeenten hebben enthousiast de LOPs en de landgoednotitie aangenomen. Het gaat om LOPs voor de gemeenten 'Doetinchem, Montferland en Oude IJsselstreek' en 'Berkelland' in de Achterhoek en 'Geldermalsen, Lingewaal en Neerijnen' in het Rivierengebied. Voor de laatste is ook de landgoednotitie afgerond.
Er is voor de gemeente Geldermalsen door Hanneke een begin gemaakt aan een inventarisatie van erfbeplanting in het buitengebied. Vervolgens zullen hier in foldervorm aanbevelingen voor erfbeplanting uit voortkomen. De verschillende deelgebieden in deze gemeente kunnen hun identiteit versterken door een beplanting te gebruiken die hoort bij het landschap en het grondgebruik.
Neerijnen heeft ook wel oren naar iets dergelijks.
29-11-2007 Opening tuin Ludenstein
Op donderdagavond is ook de tuin van Ludenstein met de gewelfde stuifduintjes en de lichtelementen geopend. Voor de gelegenheid hadden we een informatieboekje gemaakt voor de bewoners met uitleg over de tuin en de afbeeldingen op de lichtelementen. De reacties wisselden van enthousiast tot ietwat cynisch. In de schermering geeft het in ieder geval een bijzonder, fraai aanzicht.
29-11-2007 Inloopavonden in Berkelland
Samen met Henk van Ziel en het gemeentelijke projectteam ving Kees de bewoners van Berkelland op in Beltrum en Neede. Bewoners konden hier de markewerkboeken inzien en een toelichting krijgen op de werkwijze van het LOP. Ondanks dat de werkboeken pas deze week als concept uit de printer rolden, kon men er redelijk snel mee overweg.
Het is op avonden als deze frappant dat zo'n beetje alle problemen van het platteland de revue passeren. Een boer die stevig door wilt zetten met zijn bedrijf en bang is voor beperkingen voor zijn bedrijfsvoering. Een nieuw landgoed bij de buurman of jong aangeplante elzensingel: spelen die niet de natuur in de hand?
Of een boer die is gestopt en zijn stallen wil opruimen in ruil voor een nieuwe woning. Een echtpaar had hun ligboxenstal omgebouwd tot ruimte voor kinderopvang. Omdat voor de functieverandering de stal niet gehalveerd kon worden, werd afgesproken met provincie en gemeente dat er verevend zou worden door de aanplant van een singel rondom de stal.
Een boer zag een pad langs zijn boerderij, over zijn eigen verharde weg, niet zitten. Maar wanneer men langs de rand van zijn perceel verderop een pad zou realiseren was dat geen probleem.
Door een ongelukkige positie binnen de 250-meter zone rond gevoelige natuur waren verschillende boeren benadeeld in het reconstructieplan. Toch zagen verschillende bezoekers van de avonden hier ook kansen in om te verplaatsen of hun bedrijf om te vormen. Wellicht extensieve begrazing of herstel van de oorspronkelijke landschapselementen?
www.gebiedscommissieberkelland.nl
28-11-2007 De CROW-werkgroep heeft vandaag voor het laatst vergaderd over het beeldenboek.
Daarmee is dit project waar we een jaar lang met veel plezier aan hebben gewerkt ook bijna ten einde. De teksten zijn opgeleverd, de beelden erbij gezocht; voor voor ons als 'team Hauptmeijer' volgen enkel de begeleiding van eindredactie en opmaak nog.
Wanneer het boek in het voorjaar van de pers is ligt er een mooi en inspirerend werk. De nauwe samenwerking tussen verkeerskundigen en landschapsarchitecten maakt dit boek uniek, ook voor de opdrachtgever CROW. Een enkeling in het veld, zoals in Brabant, Zeeland en Friesland, pioniert al jaren op deze wijze, maar het is zelden gemeengoed. Het beeldenboek kent een indeling in kop, romp en staart, die respectievelijk onze visie, het planproces en voorbeelden van synergie bevatten. Daarin zijn vele afbeeldingen van wegen in het landschap verwerkt die uitblinken in een goede inbedding in hun omgeving, een natuurlijke logica bevatten of fraai zijn ontworpen.
Per landschap verschilt natuurlijk de omgang. In de droogmakerij zijn de wegen overwegend recht met brede bermen en strakke wegbeplanting. In het rivierengebied verschilt de wegkarakteristiek al voor de oeverwal en de kom. Welke maatregelen remmen af en hoe pakt dat uit? Een voorde bij een beek, een wiel langs een dijk, een klinkerverharding - het zijn voorbeelden van snelheidsremmende maatregelen zonder storend te werken voor de beleving van het landschap.
15-11-2007 Massale opkomsten bij bewonersavonden in Doetinchem, Montferland en Oude IJsselstreek
De avonden op maandag in Doetinchem en donderdag in Varsseveld werder bijzonder goed bezocht: meer dan 140 mensen per avond. We hebben hier de visie voor het gebied gepresenteerd en daarna hebben vier organisaties uit het gebied hun project als voorbeeld toegelicht. Hieruit blijk al de grote energie die het gebied kent om met het eigen landschap bezig te zijn en ervan te genieten.
De avond in Montferland volgde op 12 december.
Verslag op website Oude IJsselstreek
12-11-2007 Naar Buiten!
Met trots hebben we het boekwerk 'Naar Buiten!' afgerond voor Staatsbosbeheer. Het is in een oplage van 500 stuks gedrukt als officiële uitgave van Schokland (ISBN 978-90-812558-1-3). Hoe het verder zal worden verspreid, is nog niet helemaal duidelijk, maar waarschijnlijk op het VNG-congres in het volgende voorjaar.
In twaalf interviews en een literatuurstudie zijn van verschillende kanten de bedreigingen en succesfactoren achterhaald. Deze zijn verwerkt in zes essays van de hand van planoloog en journalist Mark Hendriks. De verschillende invalshoeken die worden belicht geven handvatten voor de realisering van groene stad-landverbindingen. Deze lopen uiteen van de fysieke verbinding, toegankelijkheid van private gronden, een verleidelijk plan, een slimme financiering, een bestuurlijke vaandeldrager en goede communicatie met betrokken partijen. Per hoofdstuk worden deze met voorbeelden toegelicht.
Uiteindelijk heeft het Grafisch Atelier Wageningen het boekje schitterend opgemaakt en is er eindredactie gevoerd. Samen met de opdrachtgever gaan we nu bedenken hoe deze boodschap kan landen bij bestuurders en betrokken partijen. Wellicht met een ludieke groene wegwijzer 'naar buiten' bij relevante congressen?
7-11-2007 De cursus op Larenstein is weer begonnen
Net zoals in de jaren hiervoor verzorgt Henk van Blerck de lessen Landschapskunde in Velp in het kader van de HBO-cursus Vastgoed en grondverkeer.
23-10-2007 Workshops over het werk van Harry de Vroome voor Staatsbosbeheer.
Voor de werknemers van Staatsbosbeheer in de regio Oost, voor de directie in Deventer, en wellicht straks in Driebergen, heeft Schokland het inspirerende verhaal over werk en opvattingen van Harry de Vroome mogen vertellen. Zijn nauwkeurige en evenzeer praktische omgang met het landschap is nog steeds actueel en bruikbaar.
10-10-2007 Land Goed voor Landschap
Het landgoedbeleid voor de gemeente Geldermalsen is zo goed als afgerond. Hopelijk wordt het binnenkort goedgekeurd door de gemeenteraad.
Eerst zijn de gebieden aangewezen waar geen nieuwe landgoederen kunnen komen; doordat de provincie het niet toestaat of omdat er al landgoederen of stedelijke bebouwing is. Vervolgens heeft gemeente gebieden aangewezen waar zij landgoederen positief ziet bijdragen aan het landschap. Dat kan zijn omdat landgoederen recreatieve uitloopmogelijkheden voor dorpelingen kunnen bieden, of omdat landgoederen de brede infrastructuurbundels aan het oog kan onttrekken.
Deze zoekgebieden liggen in verschillende landschapstypen. Op de oeverwal wil je andere landgoederen als in de kom. Daarom hebben we voor elk landschapstype twee of drie landgoedtypen ontwikkeld. In de kom past bijvoorbeeld het Kooigoed en op de oeverwal het Lingehof.
10-10-2007 Fietstocht in Haarlo
Om het markewerkboek voor Haarlo in praktijk uit te testen, was er een fietsexcursie met mensen uit de streek rondom Haarlo georganiseerd. De route voerde o.a. langs steilrandjes en esjes bij Overbiel en over rechte wegen met elzensingels in het Haarlose Veld.
1-10-2007 Afronding LOP Aalten
Met een goedkeuring door de gemeenteraad is ook het LOP van Aalten afgesloten.
Koester die karakteristieke verschillen tussen het landschap op het plateau, in het nat en aan de strang door:
* in de stroom van de historie de bestaande waarden te beschermen en te versterken met nieuwe landschapselementen door aan te sluiten bij het hedendaags gebruik
* ontwikkelingsruimte in de stroom van de dynamiek op te vangen in een nieuwe robuuste groenstructuur’
* in de stroom van de kampen de karakteristieken van het gevarieerde historisch cultuurlandschap als basis te nemen voor het hedendaagse gebruik van boeren, burgers en buitenlui als nieuwe noabers.
* de drie grotere kernen in hun omgevende landschap te verankeren
Werk samen als nieuwe noabers aan een vernieuwend landschap!
22-09-2007 We gaan een bijdrage leveren aan de Triënnale Apeldoorn 2008!
Gisteren heeft Schokland de opdracht gekregen van de gemeente Apeldoorn om de internationale besloten prijsvraag te helpen realiseren.
De tuinaanleg bij het appartementencomplex in Doorn is begonnen. Spannend. Het ontwerp maakten we al een paar jaar geleden. Aan de voorkant hebben we een stilering van het stuifduinlandschap voorgesteld. Onderdeel daarvan zijn lichtduintjes. DWARS ontwerp zorgt voor de vormgeving en technische uitwerking. Spannend of het beeld dat we voor ogen hebben ook werkelijkheid zal worden.
18-09-2007 Ook mooi dat de landschapsveiling in de Ooijpolder zo'n groot succes was.
Zaterdag 15 september om 14.00 uur hamerde veilingmeester Paul Wilbers - in het dagelijks leven burgemeester van Ubbergen - het eerste landschapselement af. En er volgden er vele. Zo komen burgers en bedrijven op voor het beheer van het landschap in hun omgeving. Hier is geschiedenis geschreven!
De veiling is een initiatief van ARK Natuurontwikkeling, Triple E en Via Natura en wordt financieel mogelijk gemaakt door het Wereld Natuur Fonds.
Meer informatie op:
bron foto: Henri Goverde
15-09-2007 Nieuwe langoederen ontwerpen
Met een aantal collega's uit de regio ervaringen uitgewisseld over onze ervaringen met 'nieuwe landgoederen'. We spraken over onze ontwerpen en de benadering van het begrip nieuw landgoed. Ik vertelde dat ik in de loop van de tijd mijn benadering van het landschap heb aangepast. De eerste keer ben ik op zoek gegaan naar citaten uit onze vakhistorie. De volgende keer maakte ik associatief met de vorm van het landschap nieuwe verhalen die indirect doorwerkten in de vormgeving van het landgoed. Steeds meer echter probeerde ik de essentie van het ontstaan van het landschap op die plek als basis voor het ontwerp te gebruiken. Dus kreekvorming in de oudlandpolders in Goeree Overflakkee, zandduinen bij de beboste stuifduincomplexen bij Hengelo en rimpels in de klei op de overgang van oeverwal naar komgebied.
Die laatste heb ik op schaal ook uitgebeeld in echte klei. Ik dacht alles weg hier. Genesis opnieuw. Nacht. Slik. En een gigantische duim die er rimpels induwt. Rimpels die, de volgende morgen, uitgangspunt zijn voor nieuwe natuur. Grond voor een woonplek op de rimpel met het mooiste uitzicht over de kom, naar Zyflich op een rivierduin en met de stuwwal van Kleef naar Nijmegen op de achtergrond. Ik gaf het ontwerp in samenspraak met Wim Korvinus en Ad van Vuuren vorm als een kalender. Om een indruk te krijgen (klik hier).
We hebben het ook gehad over onze teleurstellende ervaringen. Over de opdrachtgevers die meestal erg behoudend zijn in het type gebouw dat ze op het landgoed willen. Over gedoe met buren dat meestal terug te voeren is op de kift. We hadden dezelfde frustrerende ervaringen met onervaren maar goedwillende gemeente-ambtenaren die zich laten adviseren door het Gelders Genootschap. De vaak beschamende vakdiscussies over onze voorstellen die in die trajecten plaatsvinden zijn voor mij de reden dat ik voorlopig geen nieuwe landgoederen in Gelderland meer ontwerp. Mijn werk moet wel inspirerend en speels blijven en geen gevecht tegen risico-vermijding, schoolmeesterachtige betweterigheid en een gebrek aan nieuwsgierigheid en fantasie. Zo is ook 'rimpels in de klei' om zeep geholpen.
10- 09-2007 Na 10 jaar discussiëren is onze voortuin, die tevens de entree naar ons atelier is, eindelijk ingericht.
Onze buren gaven de doorslag, want zij wilden bij onze ideeën aansluiten en ook hun tuin herinrichten. Henrik Roza erbij gehaald. Die liep hier vroeger stage en weet waar hij het over heeft als het over de technische aspecten van een tuin gaat. Onze woon-werkplek staat boven op de Koerheuvel. Dus moest er een oplossing voor het hoogteverschil tussen straat, voordeur en entree van het atelier gevonden worden. Met de stok van de buren achter de deur moesten we eindelijk kiezen uit al onze ontwerpen. Ariaan Klap van de Klaproos heeft de uitvoering ter hand genomen en het is prachtig geworden. Alle buren zijn langs gekomen om ons met de nieuwe inrichting te feliciteren en complimenten te maken voor het harde, maar vooral ook secure werk van Ariaan en zijn mannen.
08-09-2007 Dit voorjaar is in Wageningen is een architectuurcentrum opgericht met de naam Ahoi.
Bijzonder aan dit architectuurcentrum is dat het zich naast de gebouwen, vooral ook op het landschap en de planvorming, inrichting en het beheer daarvan richt. Daarbij richt Ahoi zich op de drie schaalniveaus: Wageningen in de WERV, Oost Nederland en Nederland. Thuisbasis van Ahoi is Het Schip van Blaauw op de Wageningse Berg.
Tot op heden zijn het Belvedere-debat, twee bijeenkomsten over de ruimtelijke ontwikkeling van Wageningen, rondleidingen op de dag van de architectuur en een CKV-project voor scholieren georganiseerd. Mert succes! Binnenkort vind nog en activiteit rond de haven van Wageningen plaats en wordt er een excursie in het grensgebied van Overijssel en Gelderland langs de vele vormen van 'het hedendaagse boerenerf' gereden: Van etagestal tot monument en van boerderette tot kampeerboerderij.
Vandaag was het open monumentendag. Dat was een prachtige dag om een gids langs de grote verscheidenheid aan architectuur, stedebouw en landschapsarchitectuur op de Wageningse Berg te presenteren. Deze gids, inclusief wandelkaart, werd samengesteld door Maarten van den Wijngaart en Harry Harsema. Uigeverij Blauwdruk werkte hiervoor samen met Ahoi en het comité Open Monumentendag Wageningen.
Ahoi is een initiatief van een Harry Harsema, Mark Hendriks, Rita van Biesbergen en Marjan Hidding. Zij vormen ook de werkgroep die dit jaar al verschillende activiteiten hebben georganiseerd. Om deze groep staat 'de zwerm', een groep van mensen die meedenken over nieuwe activiteiten en helpen bij het organiseren daarvan. Wil je daar bij horen? Kijk op:
27-08-2007
Het is soms zo druk dat je niet eens in staat bent om een nieuwsbrief bij te houden. Intussen hebben we uiteraard niet stilgezeten.
In de gemeente Bronckhorst zijn we flink actief geweest, met vaak Fred Eggink als bezielende opdrachtgever. Zo hebben we een landschapsplan opgesteld voor een initiatief om een oude fabriek om te bouwen tot een zorgcentrum en in de nabijheid een nieuw landgoed te stichten. Het is een mooi voorbeeld van de mogelijkheden om via verevening particuliere initiatieven een positieve bijdrage aan het landschap te laten leveren. In het nieuwe Streekplan van Gelderland wordt dit onder de noemer 'verevening' wel gepropageerd, maar niemand weet precies wat het in zou kunnen houden.
Ook hebben we een advies opgesteld voor de inpassing van het nieuwe gemeentehuis bij Hengelo. Dat zal zich niet op de rotonde richten, maar een stimulans zijn voor de inrichting van twee nieuwe brinken. Zo zal een mooie overgang van Hengelo naar het moderne maar historisch gegroeide cultuurlandschap kunnen ontstaan. Het gemeentehuis wordt ontworpen door architectenbureau Atelier Pro. Wij hebben bepleit om het te verankeren aan de nieuwe Elderinkbrink op het knooppunt van de band met de historie, de band met de economie en de band met het water en de natuur. We hopen dat de gemeente ons ook bij de verdere uitwerking van de plannen blijft betrekken.
Eerder al werkte Hanneke Baltjes (W.AT.E.R) in samenwerking met Froukje Jonkman en Ingrid Langenhoff onder de 'supervisie' van Schokland 6 voorbeelden voor de toepassing van verevening uit. Voor een leegstaande melkfabriek, een oude maalderij, leegstaande schuren, een 'vrijkomend agrarische bebouwing' werden in deze ontwerpstudie nieuwe bestemmingen en nieuwe landschapsinrichting ontworpen. Zowel de eigenaren van die objecten als het omliggend landschap profiteren daar flink van. Deze studie en de landschapsvisie die Schokland voor de gemeente Bronckhorst opstelde zullen binnenkort door de gemeenteraad worden vastgesteld. Ze zullen inspiratie bieden en toetsing mogelijk maken van allerlei initiatieven.
Het Landschapsontwikkelingsplan voor Oost Gelre is afgerond. Het licht voor het landschap kan op groen.
Ook de andere Landschapsontwikkelingsplannen (Aalten, Doetinchem+Oude IJsselstreek+Monterland, Geldermalsen+Neerijnen+Lingewaal en Berkelland) liggen mooi op schema. Daarvoor zijn ook weer de nodige landschapskwartetten gemaakt.
De werkzaamheden voor het samenstellen van een beeldenboek voor het CROW in samenwerking met Hauptmeijer Verkeer heeft intussen een werkzame dummy opgeleverd waardoor de definitieve structuur en de inhoud van het boek bepaald kan worden.
18-6-2007
Grappig is het om twee jaar nadat we werkten aan het schetsontwerp voor nieuwe landgoederen bij Zelhem en bij Westendorp opeens een bouwbord in het veld tegen te komen met daarop onze ontwerptekening. Wie weet gaat het er in 2008 echt van komen dat ze gerealiseerd worden.
25-2-2007
In februari zijn we naar Napels geweest en hebben een collegeprogramma (Winteracademie) van Voyage & Culture i.s.m. NRC Handelsblad gevolgd. Het heeft de geest weer nodig verruimd.
23-1-2007 Dit voorjaar waren we weer terug in de inspirerende omgeving van de EoWijers Stichting.
Hans Leeflang vroeg me of ik de vakjury voor de 7e prijsvraag wilde begeleiden. We vergaderden met de jury in Wageningen op het Schip van Blaauw. De reeks aan inzendingen voor het IJmeer en voor het gebied van Beerze en Reusel was indrukwekkend. Helemaal fantastisch was het weer om bij de bespreking van die plannen door de vakjury te zijn. Onder leiding van Dirk Sijmons komt daar de vakdiscussie in het werkveld van de ruimtelijke planvorming langs en worden plannen in dat perspectief gezet. In samenwerking met Ronald Löhr en Harry Harsema hebben we er een mooi juryrapport van gemaakt. Onder aanvoering van Frank van der Steen kreeg dit juryrapport een mooi vervolg in het juryrapport voor de tweede fase van de prijsvraag voor Beerze-Reusel.
29-12-2006 Nieuwjaarswens
22-12-2006 De ontsingeling van stad en ommeland
Op de valreep van het jaar kregen we van het Staatsbosbeheer in Driebergen de opdracht om in drie visioenen een beeld te schetsen van mogelijke bijdragen aan een groene omgeving voor de stad. Het doel is te agenderen dat ruimtelijke ontwikkelingen mogelijkheden en kansen bieden voor het verbeteren van stad-landverbindingen, met name voor langzaam verkeer. Vlak bij de stad ligt veel genietbaar groen. De visioenen moeten wenkende perspectieven bieden op basis van een analyse van goede voorbeelden. Dit project is een vervolg op een opdracht die Schokland vorig jaar uitvoerde, in samenwerking met Studio Pothoff uit Veenendaal, voor Nederland Actief! We maakten een reeks wenskaarten (een leporello) die opriepen tot het scheppen van 'meer ruimte om te bewegen in het groen'. NederlandActief! is een samenwerking tussen de ANWB, het IOC, Zorgverzekeraars Nederland en het Staatsbosbeheer.
21-12-2006 Start van project over plattelandswegen en landschap
Vandaag vond in Driebergen het startgesprek plaats van het project met de werktitel 'Het mobiele landschap verbeeld'. In opdracht van CROW te Ede zal Hauptmeijer Verkeer een inspirerend beeldenboek samenstellen waarin getoond wordt hoe landschap, cultuurhistorie en ruimtelijke omgeving betrokken kunnen worden in maatregelen om plattelandswegen aantrekkelijker en veiliger te maken. Schokland zal enthousiast in dit project participeren.
20-12-2006 Zeven keer verevening in Bronckhorst
In het nieuwe landschapsbeleid van de provincie speelt het woord 'verevening' een hoofdrol. Als bepaalde initiatieven naast een privaat voordeel ook een vooruitgang voor de gemeenschap als geheel betekent wil de Provincie die initiatieven positief benaderen. Die vooruitgang kan ook bestaan uit een verfraaiing van het landschap, of de verbetering van de toegankelijkheid ervan. Over verevening wordt veel gesproken, maar wat het concreet in kan houden is voor velen onduidelijk. In het LOP voor Zelhem (2004) heeft Schokland, samen met Landschapsbeheer Gelderland, al een flinke voorzet voor zo'n vereveningsbenadering gegeven. We hebben die gekoppeld aan de Achterhoekse marke-cultuur. 'Zelhem, een moderne marke' is dan ook de titel van het LOP. Zelhem is inmiddels opgegaan in de gemeente Bronckhorst. Fred Eggink is de trekker bij de nieuwe gemeente voor het landschap. Hij vroeg Schokland om, in de lijn 'een moderne marke', te verbeelden wat verevening in de verschillende landschapstypen binnen Brockhorst kan betekenen. Hanneke Baltjes van W.A.T.E.R heeft de afgelopen half jaar, onder Schokland's supervisie en in samenwerking met Buro Land Enzo, zeven voorbeelden van verevening uitgewerkt. Begin 2007 zal hierover een fraai boekwerk verschijnen. Dat zal tegen die tijd ook hier als pdf te downloaden zijn!
12-12-2006 Gebiedscommissie Berkelland op schema
De gebiedscommissie van Berkelland heeft van de gemeente het verzoek gekregen te adviseren bij het opstellen van ruimtelijke visie buitengebied (RVB). Dit advies omvat een concept-structuurvisie die behalve voor de reconstructie-uitwerking ook voor het nieuwe bestemmingsplan en voor het LOP de basis moet worden, Buro Hemmen, Niche en Schokland staan de commissie daarbij terzijde in opdracht van de gemeente. De gebiedscommissie staat onder voorzitterschap van Bertus Hesselink en vertegenwoordigers van alle belangrijke groepen in het buitengebied van deze grote gemeente hebben er zitting in, Voor het hele buitengebied is nu een voorstel voor een functiekaart gemaakt en de contouren van een RVB worden zichtbaar.
04-12-2006 Veldatelier Drentse Aa
In opdracht van Brede Overleggroep Kleine Dorpen in Drenthe (BOKD) is Schokland op zoek naar een nieuwe beeldtaal om de toekomst voor veldnamen bespreekbaar te houden. Als studiegebied is gekozen voor de omgeving van de dorpen Anderen, Anloo en Gasteren in het stroomdallandschap van de Drentse Aa. Op 1 december is een veldatelier gehouden met deskundigen, bewoners en beleidsmakers. De resultaten verschijnen binnenkort op de in aanbouw zijnde website.
Voor een sneak preview in dit virtuele atelier: http://www.lvmlandschapsatelier.nl/iconen/
21-11-2006 Plattelandsvisie Doetinchem, Montferland en Oude IJsselstreek
Schokland mag nu ook voor deze drie gemeenten in het oosten des lands een landschapsontwikkelingsplan maken. Met het opstellen van een ambitiedocument is de afgelopen maanden in samenwerking met NovioConsult-Van Spaendonck reeds een aftrap gegeven aan dit project.
18-11-2006 Afronding van eerste twee rondes bewonersavonden met excursie voor raadsleden van Geldermalsen, Lingewaal en Neerijnen
Een bus vol raadsleden werd al rijdend dor het landschap van de drie gemeenten op de hoogte gebracht van de vorderingen met de opstelling van het LOP. Verteld werd wat de uitkomst was van twee rondes van drie informatie- en discussieavonden in het gebied. In de eerste ronde presenteerden we onze eerste analyse van het landschap. Daarna werd mensen gevraagd of wij op de goede weg zijn met deze analyse en welke wensen zij hadden of welke initiatieven zij in het landschap zouden willen ontplooien. In de tweede ronde werd mensen gevraagd welke toekomst zij voor het landschap wenselijk achten en wat voor type plan daar het beste bij zou kunnen helpen: een plan dat vooral veel vrijheid laat voor ontwikkelingen, een soort masterplan dat het landschap juist sterk zal structureren, of een plan dat spelregels biedt voor mensen om hun initiatieven bij te laten dragen aan een mooi landschap in de toekomst.
Duidelijk werd dat bepaalde delen van het landschap een sterke sturing nodig hebben, omdat daar de economische dynamiek erg groot is. Andere delen hebben juist een plan nodig dat houvast en inspiratie biedt voor initiatieven van onder op.
Ook de gebiedsavonden in dit gebied leverden kritische maar vooral veel opbouwende commentaren op. Sommige voorstellen kunnen zeker in het uitvoerings-programma worden uitgewerkt, ommetjes vanuit de dijkdorpen en slimme kavelruil in de kommen, bijvoorbeeld.
11-10-2006 Positieve en kritische noten in Aalten en De Heurne
Ondanks enkele kritische reacties in de zaal in De Heurne waren de LOP-avonden in Aalten een succes te noemen. Er was een flinke opkomst. Zeker de avond in Het Noorden stonden weer enkele mogelijke initiatiefnemers op die er voor zullen zorgen dat het LOP voor de gemeente Aalten geen papieren plan zal blijken, maar een plan dat werkelijkheid wordt in concrete projecten. En de over de contouren van de ontwikkelingsvisie van het landschap was men het grotendeels eens. Het is toch iedere keer weer een zure appel waar je als opstellers van een LOP doorheen moet bijten: het wantrouwen in plannen van de overheid. "Er komt toch niks van terecht." "Wie moet dat betalen?" "Naar ons wordt niet geluisterd!" Dat soort reacties krijgen we steeds te horen aan het begin van een planproces. In de loop van het proces weten we bij veel mensen wel vertrouwen en enthousiasme te wekken. Zelfs in De Heurne. Een van de luidruchtigste, kritische en wantrouwende bezoekers van de avond hing binnen een week aan de telefoon om ons te vragen of we hem konden helpen met het stichten van een nieuw landgoed.
07-10-2006 Dag van het Platteland in Doetinchem, Montferland en Oude IJsselstreek
Onderstaande schets van de berg van Montferland temidden van het rivierenland van Rijn en Oude IJssel werkte inspirerend op de deelnemers aan een aantal bijeenkomsten waarin we de ambitie die de gemeenten met hun platteland hebben in beeld kregen. Het zijn drie gemeentes, maar ze hebben één landschap gemeen, met een rijke historie en een grote natuurlijke rijkdom. De schets geeft de situatie aan rond het jaar 1000 toen Aleida en haar man Balderik over dit gebied heersten. Vanaf die hoge berg keken ze ver het rivierengebied over. Een erg strategische plek dus. Stel je voor dat de berg nog niet bebost was en Balderik hier op die berg een vuur liet branden. Dan kon je dat zien tot ver in Duitsland en vanaf de Duivelsberg bij Nijmegen , maar ook vanaf het klooster bij Doetinchem.
15-10-2006 'Iconen bij Anderen' en veldnamen
In samenwerking met de landschapsarchitecte Letitia van der Merwe is gestart met een project waarin ingrediënten voor een beeldtaal gezocht worden die het voortleven van veldnamen kan ondersteunen. Een even ingewikkeld als uitdagend onderzoek in opdracht van de Brede Overleggroep Kleine Dorpen in Drenthe in het kader van het project 'De taal van het Landschap'.
31-08-2006 Wethouders geven symbolisch aftrap voor het LOP van Geldermalsen, Lingewaal en Neerrijnen
De heren Bel, Prosman en Van Doorn trokken een trekschuit met daarin o.a. leden van de breed samengestelde klankbordgroep, naar de molen die ongeveer op het driegemeentenpunt staat: de molen aan de A15. Onder het motto "wij trekken het het LOP, maar u maakt het landschap' hebben zij zo het startsein gegeven voor het planproces waarin de bureaus Hemmen, Niche en Schokland in samenspraak met de bevolking een ontwikkelingsgericht plan voor het landschap maken.
28-06-2006 Uitbreiding van Schokland met landschapsarchitect Kees van Dam
Per 1 mei 2006 werkt Kees vier dagen per week voor Schokland. Hij is belast met de Landschapsontwikkelingsplannen van de gemeenten Geldermalsen, Lingewaal en Neerijnen en van de gemeente Berkelland. Verder heeft hij de afgelopen weken een belangrijke bijdrage geleverd aan het begeleiden van de vakjury bij de zevende prijsvraag van de Eo Wijers Stichting.
Kees is in 2003 afgestudeerd aan Wageningen Universiteit als landschapsarchitect en heeft in korte tijd aan verschillende projecten gewerkt, zoals de Nieuwe Hollandse Waterlinie, de Stolwijkersluis bij Gouda, ontwerpkwaliteit in de reconstructieplannen en landgoed De Reehorst in Driebergen.
E-mail Kees
28-06-2006 Schokland verzorgt het secretariaat van de vakjury van de zevende Eo Wijersprijsvraag
Na een intensieve voorbereiding is in 2006 de zevende prijsvraag van de Eo Wijers Stichting uitgeschreven. Dit heeft 34 inzendingen opgeleverd verdeeld over twee deelgebieden: het stroomgebied van De Beerze en de kusten van het IJmeer. Vanwege de ervaring met eerdere prijsvragen in de jaren '90 is Schokland gevraagd het secretariaat van de vakjury te verzorgen. Dit omvat onder andere het begeleiden van de juryleden bij hun beoordeling en het schrijven van het juryrapport. Op 30 juni worden de uitkomsten en het juryrapport openbaar. Grafisch Atelier Wageningen heeft er weer een mooi juryrapport van gemaakt.
Zie: www.eowijers.nl
28-06-2006 HardLOPen voor het landschap
Schokland heeft in samenwerking met de bureaus Hemmen en Niche van een aantal gemeenten de opdracht gekregen een landschapsontwikkelingsplan te maken. Na de plannen voor de gemeenten Groesbeek, Millingen en Ubbergen en voormalige gemeente Zelhem heeft Schokland de eer te werken aan het landschap van de gemeenten Oost Gelre, Aalten, Berkelland, Geldermalsen, Lingewaal en Neerijnen.
